Από κοινού εκμετάλλευση αγροτικού μηχανήματος

Όταν δυο αγρότες (αδέλφια) πέραν της ατομικής επιχείρησης τους έχουν στην κατοχή τους & μια μηχανή συλλογής βάμβακος σε ποσοστό 50% έκαστος σύμφωνα με την άδεια κυκλοφορίας αυτής. Δεδομένου ότι παρέχονται υπηρεσίες (από κοινού ή ατομικά) σε τρίτους αγρότες (συλλογή βαμβακιού) έναντι αμοιβής, υφίσταται υποχρέωση σε σύσταση εταιρείας με σκοπό την παροχή υπηρεσιών σε τρίτους με αγροτικά μηχανήματα; Σε περίπτωση μη σύστασης εταιρείας, αν προκύψει φορολογική παράβαση (μη έκδοση ΑΠΥ), η παράβαση θα καταλογισθεί & στους δυο αγρότες, δεδομένου ότι η μηχανή ανήκει στους δύο;

ΑΠΑΝΤΗΣΗ:

Υποθέτουμε ότι οι δύο αγρότες του ερωτήματος ανήκουν στο ειδικό καθεστώς ΦΠΑ των αγροτών (άρθρο 41, του Κώδικα ΦΠΑ, Ν 2859/2000). Περαιτέρω, σύμφωνα με τις διατάξεις της παραγράφου 4, του άρθρου 42, του παραπάνω Κώδικα, για την εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου41, ως αγροτικές υπηρεσίες θεωρούνται οι παρεχόμενες από τους αγρότες με χειρωνακτική εργασία ή με τον συνήθη εξοπλισμό της εκμετάλλευσής τους, οι οποίες συμβάλλουν στην παραγωγή αγροτικών προϊόντων. Στις υπηρεσίες αυτές μεταξύ άλλων περιλαμβάνονται και οι εργασίες σποράς και φύτευσης, καλλιέργειας, θερισμού, αλωνίσματος, δεματοποίησης, περισυλλογής και συγκομιδής αγροτικών προϊόντων. Επιπλέον, οι αγροτικές υπηρεσίες περιλαμβάνονται στο Κεφάλαιο Α΄ του Παραρτήματος ΙΙΙ του ως άνω νόμου, ως εργασίες για τις οποίες εφαρμόζεται ο κατ’ αποκοπή συντελεστής επιστροφής φόρου.

Επομένως, η λειτουργία αγροτικών μηχανημάτων δεν αποκλείει τον αγρότη από την ένταξή του στο ειδικό καθεστώς ΦΠΑ του άρθρου 41,  με την επιφύλαξη των λοιπών προϋποθέσεων που προβλέπει το άρθρο αυτό. Αντιθέτως, η σύσταση εταιρείας, θα υποχρεώσει τους αγρότες να ενταχθούν στο κανονικό καθεστώς ΦΠΑ (περ. α, παρ. 5, άρθρου 41).

Ακολούθως, από την υφιστάμενη νομοθεσία προκύπτει ότι η από κοινού εκμετάλλευση αγροτικού μηχανήματος δεν αποτελεί εμπόδιο στην άσκηση ατομικής δραστηριότητας από τους δύο αγρότες – συνιδιοκτήτες, όπως άλλωστε αποτελεί σύνηθες φαινόμενο σε άλλους κλάδους λ.χ. στους εκμεταλλευτές ΤΑΞΙ. Σημειώνεται δε ότι σε περίπτωση που ένας εκ των δύο αποφασίσει την διακοπή της αγροτικής του δραστηριότητάς, τότε προκύπτει θέμα πώλησης ή μίσθωσης προσοδοφόρου πράγματος ή δικαιώματος βάσει των διατάξεων του ΑΚ (άρθρο 638).

Για την παροχή υπηρεσιών μέσω του αγροτικού μηχανήματος σε τρίτους διακρίνονται δύο περιπτώσεις:

α) Παροχή σε αγρότες του ειδικού καθεστώτος ή ιδιώτες

Για τις εν λόγω πράξεις εκδίδεται ειδικό στοιχείο που περιλαμβάνει το είδος, την ποσότητα και την αξία των παραδιδόμενων αγαθών ή το είδος και την αξία των παρεχόμενων υπηρεσιών (Πολ. 1191/2016, Πολ. 1201/2016). Υπογραμμίζεται ότι με βάση την παράγραφο 3, του άρθρου 41, του ΦΠΑ, η κατ’ αποκοπή επιστροφή ΦΠΑ δεν εφαρμόζεται για παροχές (αγροτικών) υπηρεσιών που πραγματοποιούνται προς άλλους αγρότες του ειδικού καθεστώτος. Στην περίπτωση δε που οι αγρότες υπάγονται στο κανονικό καθεστώς ΦΠΑ, εκδίδονται ΑΠΥ προς ιδιώτες και ΤΠΥ προς επιχειρήσεις από τον αγρότη που χρησιμοποιεί το μηχάνημα κάθε φορά.

β) Παροχή σε υποκείμενους στο κανονικό καθεστώς ΦΠΑ

Για τις εν λόγω πράξεις εκδίδεται φορολογικό στοιχείο από τον λήπτη των υπηρεσιών στην περίπτωση, που όπως υποθέσαμε στην αρχή, οι αγρότες εντάσσονται στο ειδικό καθεστώς ΦΠΑ. Αντιθέτως, αν οι αγρότες υπάγονται στο κανονικό καθεστώς ΦΠΑ, τότε εκδίδονται παραστατικά από τους ίδιους όπως αναφέρθηκε στην προηγούμενη περίπτωση.