ΑΤΟΜΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΑΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ



Συγγραφέας: Ι. Ληξουριώτης

5η Έκδοση 2017
Σελ.: 968
Σχήμα:17 x 24
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ ΨΗΦΙΑΚΗ ΑΓΟΡΑ ΨΗΦΙΑΚΟ + ΕΝΤΥΠΟ
Για ψηφιακή αγορά επιλέξτε την κατηγορία στην οποία ανήκετε


ΠΡΟΣΘΗΚΗ ΣΤΟ ΚΑΛΑΘΙ
Για την έντυπη έκδοση επιλέξτε την κατηγορία στην οποία ανήκετε


ΠΡΟΣΘΗΚΗ ΣΤΟ ΚΑΛΑΘΙ
Για ψηφιακό και έντυπο επιλέξτε την κατηγορία στην οποία ανήκετε


ΠΡΟΣΘΗΚΗ ΣΤΟ ΚΑΛΑΘΙ

Περιγραφή


Η νέα, πλήρως επικαιροποιημένη, τέταρτη έκδοση του εγχειριδίου «Ατομικές Εργασιακές Σχέσεις» κατέστη αναγκαία μετά τις εκτεταμένες τροποποιήσεις στο σώμα του εργατικού δικαίου, και κατεξοχήν του ατομικού εργατικού δικαίου, που επήλθαν κατά τη διάρκεια των δύο τελευταίων ετών, ως «απάντηση» στην ανάγκη επείγουσας ανταπόκρισης και προσαρμογής της εργατικής νομοθεσίας στις νέες συνθήκες που διαμορφώνονται λόγω της τρέχουσας χρηματοπιστωτικής και δημοσιονομικής κρίσης. Οι νέες ρυθμίσεις που επηρέασαν και τροποποίησαν το ατομικό εργατικό δίκαιο σχεδόν σε όλη του την έκταση, εισήχθησαν με μια σειρά νομοθετημάτων (ενδεικτικά Ν 4177/2013, Ν 4093/2012, Ν 4075/2012, Ν 4052/2012, ΠΥΣ 6/2012). Τέλος, η παρούσα, τέταρτη, έκδοση του εγχειριδίου «Ατομικές Εργασιακές Σχέσεις», πέραν από τις πρόσφατες νομοθετικές μεταβολές, λαμβάνει υπόψη και τη νομολογία των δικαστηρίων που σχηματίστηκε κατά την τελευταία διετία (2011-2013). Το παρόν εγχειρίδιο, το οποίο υποστηρίζεται από ευσύνοπτο αλφαβητικό ευρετήριο, αποτελεί μια πολύτιμη πηγή γνώσης για οποιονδήποτε ασχολείται, θεωρητικά ή/και πρακτικά, με το εργατικό δίκαιο.

Αναζήτηση Τίτλου

Περιεχόμενα

ΠΡΟΛΟΓΟΣ Δ' ΕΚΔΟΣΗΣVII
ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣXI
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ - Γενική εισαγωγή στο εργατικό δίκαιο1
1.1. Μισθωτή εργασία και η αυτονόμηση του εργατικού δικαίου2
Α. «Εργασία» και το δίκαιο της «μισθωτής εργασίας»2
Β. Τα δομικά στοιχεία του εργατικού δικαίου και ιδίως η προστατευτική λειτουργία του 6
α) Η προστατευτική λειτουργία του εργατικού δικαίου6
β) Το εργατικό δίκαιο στη σύγχρονη οικονομική και τεχνολογική πραγματικότητα 8
γ) Η «συλλογική» διάσταση του εργατικού δικαίου 11
δ) Το εργατικό δίκαιο ρυθμίζει μόνο σχέσεις εξαρτημένης εργασίας ιδιωτικού δικαίου13
1.2. Οι απαρχές και η πρώτη σταδιοδρομία του εργατικού δικαίου στην ελληνική έννομη τάξη14
1.3. Κανονιστικός σχηματισμός του εργατικού δικαίου18
Α. Η παραγωγή ρυθμίσεων εργατικού δικαίου σε εθνικό επίπεδο18
α) Το Σύνταγμα19
β) Ο Νόμος 23
γ) Εθιμικό εργατικό δίκαιο23
δ) Συλλογικές συμβάσεις και διαιτητικές αποφάσεις24
ε) Κανονισμός εργασίας26
στ) Λοιπές επιχειρησιακές συναποφάσεις εργοδότη και εκπροσωπευτικών οργάνων των εργαζομένων28
ζ) Συναλλακτική συνήθεια και εργατικό δίκαιο28
η) Επιχειρησιακή συνήθεια ή πρακτική της εκμετάλλευσης 29
Β. Η παραγωγή κανόνων δικαίου σε διεθνές και ευρωπαϊκό επίπεδο34
α) Η κανονιστική δραστηριότητα της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας35
β) Το ενωσιακό εργατικό δίκαιο39
Γ. Σημασία της νομολογίας για το εργατικό δίκαιο 48
Δ. Ιεραρχία των ρυθμιστικών παραγόντων του εργατικού δικαίου49
1.4. Οι βασικές αρχές του εργατικού δικαίου52
Α. Απαγόρευση διακρίσεων και ισότητα στην εργασία και το επάγγελμα 52
α) Αρχή ισότητας - αρχή ισότητας στην αμοιβή55
β) Αρχή ισότητας των φύλων59
γ) Αρχή ίσης μεταχείρισης62
Β. Αρχή της απαγόρευσης παραίτησης από εργασιακά δικαιώματα που θεσπίζονται με κανόνες δημόσιας τάξης63
Γ. Απαγόρευση αναγκαστικής ή υποχρεωτικής εργασίας66
Δ. Αρχή ευνοϊκότερης ρύθμισης (αρχή της εύνοιας)68
Ε. Η ρήτρα της κατάχρησης δικαιώματος στο εργατικό δίκαιο72
1.5. Το ζήτημα της ευελιξίας στις εργασιακές σχέσεις76
α) Ευελιξία στο επίπεδο της «φυσιογνωμίας» και του τύπου της εργασιακής σχέσης78
β) Ευελιξία στο επίπεδο της ελευθερίας πρόσληψης-απόλυσης 78
γ) Ευελιξία στο επίπεδο της αμοιβής και των λοιπών όρων εργασίας 79
δ) Ευελιξία στο επίπεδο της οργάνωσης του χρόνου της εργασίας 79
ε) Ευελιξία στο επίπεδο του τόπου παροχής της εργασίας79
1.6. Εταιρική κοινωνική ευθύνη80
KΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ - Ίδρυση, κύρος και ελευθερία διαμόρφωσης της σύμβασης εξαρτημένης εργασίας85
2.1. Γενικά χαρακτηριστικά της σύμβασης εξαρτημένης εργασίας86
2.2. Η έννοια της εξάρτησης και τα στοιχεία που τη θεμελιώνουν89
Α. Στοιχεία που θεμελιώνουν την εξάρτηση90
α) Γενικά90
β) Ειδικότερα η ανάπτυξη πρωτοβουλίας92
γ) Η κοινωνικοασφαλιστική ένταξη του εργαζόμενου 93
δ) Ο χαρακτηρισμός που δίνουν τα μέρη και άλλα τυπολογικά στοιχεία94
Β. Το ζήτημα του νομοθετικού χαρακτηρισμού της εργασιακής σχέσης94
2.3. Απασχόληση στο πλαίσιο άλλων εννόμων σχέσεων 97
Α. Σχέση (ή μίσθωση) ανεξαρτήτων υπηρεσιών97
Β. Σχέση μίσθωσης έργου99
Γ. Παροχή εργασίας στο πλαίσιο σύμβασης εταιρείας 99
Δ. Σχέση εντολής100
Ε. Παροχή υπηρεσιών στο πλαίσιο οικογενειακών σχέσεων101
ΣΤ. Παροχή εργασίας λόγω ηθικής υποχρέωσης ή άλλου ιδιαίτερου προσωπικού συνδέσμου102
Ζ. Σχέσεις υποχρεωτικής εργασίας102
2.4. Το ζήτημα των «παράλληλων εργασιακών σχέσεων»103
2.5. Σχέσεις εξαρτημένης εργασίας με ιδιόμορφα χαρακτηριστικά104
Α. Παροχή γεωργικών και κτηνοτροφικών εργασιών104
Β. Η ναυτική εργασία106
2.6. Η αρχή της ελευθερίας των συμβάσεων και οι περιορισμοί της στο πεδίο των εργασιακών σχέσεων109
Α. Περιορισμοί και υποχρεώσεις κατά τη σύναψη της σύμβασης εργασίας 111
α) Γενικά111
β) Έγγραφος τύπος111
γ) Διαδικαστικές εργοδοτικές υποχρεώσεις κατά την πρόσληψη113
δ) Περιορισμοί στην ελευθερία επιλογής αντισυμβαλλόμενου115
ε) Ειδικά η πρόσληψη με διαγωνισμό118
στ) Το ζήτημα της μεσολάβησης για την εύρεση εργασίας - Ιδιωτικά γραφεία Ευρέσεως εργασίας124
ζ) Ειδικώς περιορισμοί στην πρόσληψη στο δημόσιο τομέα126
Β. Περιορισμοί ως προς τη διαμόρφωση του περιεχομένου της σύμβασης εργασίας127
Γ. Περιορισμοί στο επίπεδο της λύσης της σύμβασης εργασίας128
2.7. Το κύρος της σύμβασης εργασίας 129
Α. Λόγοι ακυρότητας σύμβασης εργασίας130
α) Έλλειψη δικαιοπρακτικής ικανότητας130
β) Έλλειψη νόμιμης εκπροσώπησης εκ μέρους του εργοδότη130
γ) Παράλειψη τήρησης έγγραφου τύπου131
δ) Μη εφοδιασμός με βιβλιάριο υγείας132
ε) Μη εφοδιασμός με άδεια εργασίας133
στ) Ανυπαρξία επαγγελματικής άδειας ή πτυχίου άσκησης επαγγέλματος ή επαγγελματικού βιβλιαρίου134
ζ) Μη τήρηση λοιπών όρων και διαδικαστικών προϋποθέσεων κατά την πρόσληψη134
η) Απασχόληση σε δεύτερο εργοδότη καθ' υπέρβαση του νομίμου ωραρίου135
Β. Συνέπειες από την ακυρότητα της σύμβασης εργασίας135
α) Ο αδικαιολόγητος πλουτισμός του εργοδότη137
β) Δυνατότητα εκ των υστέρων επικύρωσης με αναδρομικές συνέπειες139
γ) Λύση της άκυρης σύμβασης εργασίας140
2.8. Υποχρέωση έγγραφης ενημέρωσης εργαζομένων για τους όρους της εργασιακής σχέσης 140
Α. Το περιεχόμενο της αρχικής ενημέρωσης140
Β. Ενημέρωση για μεταγενέστερη μεταβολή των στοιχείων144
Γ. Συνέπειες από την παράλειψη ενημέρωσης144
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ - Μορφές εμφάνισης της σχέσης εξαρτημένης εργασίας145
3.1. Σχέση εργασίας αορίστου και ορισμένου χρόνου146
Α. Γενικά 146
Β. Σιωπηρή παράταση για αόριστο χρόνο των συμβάσεων ορισμένου χρόνου δυνάμει νομικού πλάσματος 152
Γ. Συμβάσεις των οποίων η ορισμένη διάρκεια δεν δικαιολογείται (αλλεπάλληλες συμβάσεις ορισμένου χρόνου )153
3.2. Ετοιμότητα εργασίας157
Α. Έννοια157
Β. Ετοιμότητα προς εργασία και εφαρμογή της εργατικής νομοθεσίας159
Γ. Ειδικές περιπτώσεις ετοιμότητας160
3.3. Σύμβαση δοκιμής (δοκιμαστική εργασία)161
3.4. Σύμβαση μαθητείας - σχέση εκπαιδευομένου163
Α. Γνήσια σύμβαση μαθητείας163
Β. Σύμβαση εξαρτημένης εργασίας μαθητευόμενου165
Γ. Σχέση υποτρόφου προς ερευνητικό κέντρο165
3.5. Σχέση δανεισμού εργασίας166
3.6. Σύμβαση προσωρινής απασχόλησης169
Α. Γενικά169
Β. Έννοια, λειτουργία και βασικά χαρακτηριστικά της «σύμβασης προσωρινής απασχόλησης»174
Γ. Αναγκαίο περιεχόμενο της σύμβασης προσωρινής απασχόλησης178
Δ. Όροι εργασίας και προσδιορισμός των αποδοχών του μισθωτού προσωρινής απασχόλησης179
Ε. Η εφαρμογή της ίσης μεταχείρισης στις συμβάσεις προσωρινής απασχόλησης180
ΣΤ. Διάρκεια συμβατικής σχέσης με την ΕΠΑ και διάρκεια απασχόλησης στον έμμεσο εργοδότη181
Ζ. Λοιπά δικαιώματα και υποχρεώσεις183
α) Υπαγωγή σε κανονισμό εργασίας183
β) Υγιεινή και ασφάλεια των διατιθέμενων μισθωτών183
γ) Δικαίωμα ενημέρωσης και συνδικαλιστικά δικαιώματα184
δ) Ασφαλιστικά δικαιώματα στην προσωρινή απασχόληση184
ε) Ασφάλεια και υγεία στην εργασία για τους προσωρινά απασχολούμενους185
Η. Διασφάλιση εργατικών αξιώσεων (αλληλέγγυα ευθύνη ΕΠΑ και έμμεσου εργοδότη)185
Θ. Κυρώσεις 186
3.7. Απασχόληση με τη μορφή της «τηλεργασίας»187
Α. Λόγοι εμφάνισης και ανάπτυξης της τηλεργασίας 187
Β. Εννοιολογική προσέγγιση της «τηλεργασίας»189
Γ. H εργασιακή σχέση του «τηλεργαζόμενου»192
Δ. Οι όροι εργασίας του «τηλεργαζόμενου»194
Ε. Χρόνος εργασίας και έλεγχος του «τηλεργαζόμενου»199
3.8. Σύμβαση ομαδικής εργασίας200
Α. Έννοια200
Β. Τρόπος καταβολής των αποδοχών201
3.9. Εργασιακές σχέσεις με στοιχεία αλλοδαπότητας - Ιδιωτικό διεθνές εργατικό δίκαιο203
Α. Διεθνική σύμβαση εξαρτημένης εργασίας203
Β. Έλληνες εργαζόμενοι στην αλλοδαπή 206
Γ. Σχέση διεθνικής απόσπασης εργαζόμενου208
α) Έννοια «αποσπασμένου» εργαζόμενου 208
β) Υποχρέωση εγγύησης ελάχιστων όρων εργασίας 209
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΕΤΑΡΤΟ - Εργαζόμενοι με ειδικά χαρακτηριστικά211
4.1. Γυναίκες εργαζόμενες212
4.2. Ανήλικοι213
Α. Γενικά213
Β. Κατώτατο όριο ηλικίας εισόδου στην απασχόληση 216
Γ. Βασικές προϋποθέσεις απασχόλησης ανηλίκων217
Δ. Ωράριο και λοιποί όροι εργασίας ανηλίκων218
4.3. 'Ατομα με ειδικές ανάγκες και λοιπές προστατευόμενες κατηγορίες προσώπων (αναγκαστική σύμβαση εργασίας)219
Α. Γενικά219
Β. Περιεχόμενο της προστασίας222
Γ. Προστατευόμενα πρόσωπα 223
Δ. Υπαγόμενες στο νόμο επιχειρήσεις225
Ε. Διαδικασία αναγκαστικής τοποθέτησης227
ΣΤ. Λύση της αναγκαστικής εργασιακής σχέσης 228
4.4. Υπάλληλοι διεύθυνσης και εμπιστοσύνης229
4.5. Συνδικαλιστικά στελέχη232
4.6. Διευθύνοντες σύμβουλοι και μέλη Δ.Σ. Ανώνυμων Εταιρειών234
Α. Το πρόβλημα του χαρακτηρισμού της σχέσης 234
Β. Το ζήτημα του κύρους της εργασιακής σχέσης235
Γ. Το ζήτημα της αμοιβής των μελών του Δ.Σ.237
4.7. Οικιακοί - Οικόσιτοι μισθωτοί 238
4.8. Αλλοδαποί εργαζόμενοι 240
4.9. Αμειβόμενοι ή επαγγελματίες αθλητές - προπονητές 246
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΕΜΠΤΟ - Βασικές υποχρεώσεις του μισθωτού249
5.1. Γενικές αναφορές249
5.2. Υποχρέωση παροχής εργασίας250
Α. Γενικά250
Β. Υποχρέωση για αυτοπρόσωπη παροχή της εργασίας251
Γ. Το αμεταβίβαστο της εργοδοτικής αξίωσης προς παροχή εργασίας252
Δ. Το είδος της οφειλόμενης εργασίας253
Ε. Το ζήτημα της μικτής ή παράλληλης απασχόλησης255
ΣΤ. Μεταβολή ή διαφοροποίηση της οφειλόμενης εργασίας256
Ζ. Τόπος παροχής της εργασίας258
α) Γενικά258
β) Μετάθεση260
γ) Πρόσκαιρη εκτός έδρας μετακίνηση του μισθωτού262
Η. Χρόνος παροχής της εργασίας266
Θ. Η πνευματική παραγωγή και οι εφευρέσεις του εργαζομένου ως περιεχόμενο της υποχρέωσης παροχής εργασίας267
α) Γενικά267
β) Εφεύρεση 268
γ) Υπηρεσιακή εφεύρεση268
δ) Εξαρτημένη εφεύρεση269
ε) Ελεύθερη εφεύρεση269
Ι. Μη εκπλήρωση ή πλημμελής εκπλήρωση της υποχρέωσης παροχής εργασίας270
α) Γενικά270
β) Μη παροχή εργασίας λόγω άσκησης νομίμου δικαιώματος ή τήρησης νομικής υποχρέωσης271
γ) Μη παροχή εργασίας λόγω υπερημερίας εργοδότη271
δ) Μη παροχή εργασίας για λόγους ασθενείας ή άλλο σπουδαίο λόγο που αφορά το μισθωτό272
ε) Συνέπειες από την μη εκπλήρωση ή την πλημμελή εκπλήρωση της υποχρέωσης για παροχή εργασίας272
ΙΑ. Ευθύνη εργαζόμενου από ζημία που προκάλεσε στον εργοδότη273
5.3. «Υποχρέωση πίστης» του εργαζόμενου275
Α. Γενικά275
Β. Η απαγόρευση ανταγωνισμού στο εργατικό δίκαιο278
α) Γενικά278
β) Ρήτρα αποφυγής μελλοντικού ανταγωνισμού282
γ) Η (αθέμιτη) απόσπαση εργατικού δυναμικού ως εκδήλωση αθέμιτου ανταγωνισμού284
Γ. Ειδικότερα η «υποχρέωση εχεμύθειας» 285
Δ. Συνέπειες από την παράβαση της αρχής της υποχρέωσης πίστης287
α) Γενικά287
β) Συνέπειες από την παραβίαση της υποχρέωσης μη ανταγωνισμού288
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΚΤΟ - Η αμοιβή της μισθωτής εργασίας291
6.1. Βασικά χαρακτηριστικά, φύση του μισθού και αρχές που διέπουν την καταβολή του292
Α. Νομική έννοια του μισθού292
Β. Κοινωνική λειτουργία του μισθού297
6.2. Παράγοντες και κριτήρια καθορισμού ή αναπροσαρμογής των αποδοχών300
Α. Γενικά300
Β. Κατηγορίες μισθών301
α) Συμβατικός ή συμφωνημένος μισθός301
β) Νόμιμος μισθός302
γ) Συνηθισμένος (ειθισμένος) μισθός307
Γ. Το ζήτημα του συμψηφισμού (καταλογισμού) των νομίμων αμοιβών σε ανώτερες καταβαλλόμενες308
α) Γενικά308
β) Περιπτώσεις που αποκλείεται ο καταλογισμός311
γ) Περιπτώσεις που επιτρέπεται ο καταλογισμός με συμφωνία312
6.3. Πρόσθετη αμοιβή για «πρόσθετη εργασία»314
6.4. Αμοιβή επί συμφωνίας «μικτής επαγγελματικής απασχόλησης»317
6.5. Συστήματα αντιστοίχησης μισθού και εργασίας319
Α. Γενικά319
Β. Χρονικός μισθός320
Γ. Μισθός κατά μονάδα εργασίας320
Δ. Μισθός με ποσοστά ή με προμήθεια321
Ε. Διανομή κερδών ή μετοχών στους εργαζόμενους323
ΣΤ. Μισθός με βάση την βαθμονομική αξιολόγηση της θέσης325
6.6. Μορφές μισθολογικών παροχών326
Α. Χρηματικός μισθός326
Β. Μισθός σε είδος327
Γ. Η ομαδική ασφάλιση ως μισθολογική παροχή332
6.7. Σύνθεση του μισθού334
Α. Γενικά334
Β. Βασικός μισθός334
Γ. Επιδοματικός μισθός335
α) Γενικά335
β) Επιδόματα της Ε.Γ.Σ.Σ.Ε.336
γ) Περιπτώσεις λοιπών συνηθέστερων επιδομάτων338
Δ. Προσαυξήσεις του μισθού345
Ε. Τακτικές και έκτακτες αποδοχές346
6.8. Πότε οφείλεται μισθός χωρίς να παρέχεται εργασία348
Α. Γενικά348
Β. Υπερημερία ή αδυναμία εργοδότη περί την αποδοχή της εργασίας348
α) Γενικά348
β) 'Αρση της εργοδοτικής υπερημερίας351
γ) Συνέπειες της υπερημερίας ή της αδυναμίας αποδοχής της εργασίας352
δ) Υπολογισμός μισθών υπερημερίας352
ε) Ένσταση αλλαχού κερδηθέντων353
στ) Καταχρηστική άσκηση της αξίωσης για μισθούς υπερημερίας354
Γ. Κώλυμα μισθωτού ένεκα σπουδαίου λόγου που δεν οφείλεται σε υπαιτιότητά του 355
Δ. 'Αλλες περιπτώσεις που οφείλεται ο μισθός μολονότι δεν παρέχεται εργασία359
6.9. Κρατήσεις στο μισθό359
Α. Μικτός και καθαρός μισθός359
Β. Περιπτώσεις κρατήσεων360
α) Γενικά360
β) Ειδικά η παρακράτηση εργατικής εισφοράς προς τα ασφαλιστικά Ταμεία ή Οργανισμούς360
γ) Ειδικά η παρακράτηση της συνδικαλιστικής συνδρομής362
6.10. Συμψηφισμός οφειλόμενου μισθού με εργοδοτική απαίτηση έναντι του μισθωτού363
Α. Κανόνας της απαγόρευσης συμψηφισμού363
Β. Περιπτώσεις επιτρεπτού συμψηφισμού364
6.11. Προστασία του μισθού365
Α. Πότε πρέπει να καταβάλλεται ο μισθός (απαιτητό εργατικών απαιτήσεων)365
Β. Απαγόρευση παραίτησης από νόμιμες μισθολογικές αξιώσεις367
Γ. Εργοδοτικές υποχρεώσεις συναφείς με την καταβολή του μισθού367
α) Υποχρέωση τήρησης μισθολογίου367
β) Υποχρέωση χορήγησης εκκαθαριστικών σημειωμάτων μισθοδοσίας (αποδείξεις πληρωμής)368
Δ. Δικαιώματα μισθωτού επί μη καταβολής αποδοχών368
α) 'Ασκηση αγωγής 368
β) Επίσχεση εργασίας369
Ε. Προστασία εργατικών απαιτήσεων σε περίπτωση αφερεγγυότητας εργοδότη377
ΣΤ. Παραγραφή οικονομικών αξιώσεων των εργαζόμενων381
Ζ. Διοικητικές και Ποινικές κυρώσεις382
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΒΔΟΜΟ - Ο χρόνος εργασίας385
7.1. Γενικά περί χρόνου εργασίας386
7.2. Επίκαιρα ζητήματα περί του χρόνου εργασίας και ενωσιακές (κοινοτικές) κανονιστικές παρεμβάσεις389
7.3. Κατηγορίες ωραρίων 392
Α. Νόμιμο ωράριο392
Β. Συλλογικό συμβατικό ωράριο394
Γ. Εφαρμοζόμενο (μειωμένο) ωράριο395
Δ. Ατομικό (συμβατικό) ωράριο395
7.4. Εβδομαδιαία απασχόληση: πενθήμερη - εξαήμερη απασχόληση396
Α. Γενικά396
Β. Η απασχόληση κατά την έκτη ημέρα (σε σύστημα πενθήμερης εργασίας)397
7.5. Εργοδοτικές υποχρεώσεις σχετικές με τον έλεγχο των χρονικών ορίων εργασίας398
7.6. Μειωμένα νόμιμα ή συλλογικά συμβατικά ωράρια399
7.7. Ωράριο λειτουργίας και ωράριο εργασίας στα καταστήματα400
7.8. Εργασία πέραν του συλλογικού συμβατικού και του νομίμου ωραρίου403
Α. Υπερεργασία - Υπερωρία 405
α) Έννοιες «υπερεργασίας» και «υπερωρίας»405
β) Νόμιμη και «κατ' εξαίρεση» υπερωρία407
Β. Υπέρβαση του νομίμου ωραρίου με απασχόληση και σε άλλον εργοδότη (πολλαπλή απασχόληση)412
7.9. Διευθέτηση του χρόνου εργασίας413
Α. Γενικά413
Β. Η «διευθέτηση» στην κοινοτική Οδηγία περί οργάνωσης του χρόνου εργασίας και στο ΠΔ 88/1999416
Γ. Η «διευθέτηση» στο Ν 3986/2011417
α) Υπαγόμενες επιχειρήσεις και προσωπικό πεδίο αναφοράς417
β) Περιεχόμενο των συμφωνιών διευθέτησης418
γ) Συλλογικά συμβατικά μέσα για τη θέσπιση ρυθμίσεων διευθέτησης419
7.10. Απασχόληση με πλήρες ωράριο και μερική απασχόληση420
Α. Έννοια πλήρους ωραρίου420
Β. Μερική απασχόληση421
α) Έννοια και περιεχόμενο της συμφωνίας421
β) Διαδικαστικές προϋποθέσεις κύρους422
γ) Αναλογική εφαρμογή εργατικής νομοθεσίας και αρχή μη διάκρισης426
δ) Εφαρμογή των διατάξεων περί μερικής απασχόλησης και στο δημόσιο τομέα429
Γ. Εκ περιτροπής εργασία430
α) Έννοια και τύπος συμφωνίας430
β) Δυνατότητα μονομερούς επιβολής εκ περιτροπής εργασίας430
7.11. Αργίες - εργασία Κυριακής - εβδομαδιαία ανάπαυση432
Α. Απαγόρευση εργασίας κατά την ημέρα Κυριακής και εξαιρέσιμων αργιών 432
α) Γενικά432
β) Εξαιρέσιμες ημέρες αργίας436
γ) Θέσπιση άλλων ειδικών ή τοπικών αργιών 438
Β. Αμοιβή απασχοληθέντων κατά ημέρα Κυριακής ή αργίας439
Γ. Υποχρέωση χορήγησης αναπληρωματικής ημέρας ανάπαυσης442
7.12. Τοποθέτηση του εργάσιμου ωραρίου στον ημερήσιο χρόνο 443
Α. Χρόνος έναρξης και λήξης του ημερήσιου ωραρίου443
Β. Διακεκομμένο ωράριο - μεσημβρινή ανάπαυση444
Γ. Ελαστικό ωράριο445
Δ. Νυκτερινή εργασία445
Ε. Διαλείμματα εργασίας447
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΟΓΔΟΟ - 'Αδειες και θεσμοθετημένες απουσίες των εργαζομένων451
8.1. Ετήσια άδεια ανάπαυσης με αποδοχές452
Α. Γενικά452
Β. Μισθωτοί υπαγόμενοι στον ΑΝ 539/1945454
Γ. Προϋποθέσεις χορήγησης πρώτης άδειας με αποδοχές 456
Δ. Χρόνος απασχόλησης με βάση τον οποίο υπολογίζονται οι χορηγούμενες ημέρες αδείας458
Ε. Χρόνος και τρόπος χορήγησης της άδειας 460
α) Γενικά περί χρόνου και τρόπου χορήγησης460
β) Τμηματική χορήγηση της άδειας461
γ) Ομαδική χορήγηση της άδειας461
δ) Απαγόρευση μεταφοράς της άδειας462
ε) Τήρηση βιβλίου αδειών462
ΣΤ. Αριθμός ημερών αδείας462
Ζ. Αποδοχές και επίδομα αδείας 464
Η. Λύση της σχέσης εργασίας και άδεια465
Θ. Ζητήματα από τη μη χορήγηση της άδειας466
α) 'Ακυρη η συμφωνία για μη χορήγηση αδείας466
β) Συνέπειες από τη μη χορήγηση της άδειας ανάπαυσης467
8.2. 'Αδειες προστασίας της μητρότητας468
Α. 'Αδεια κύησης, τοκετού και λοχείας468
Β. Ειδική άδεια προστασίας μητρότητας470
8.3. Λοιπές άδειες απουσίας για οικογενειακούς και προσωπικούς λόγους471
Α. 'Αδεια φροντίδας παιδιών471
α) Μείωση ωραρίου471
β) Ισόχρονη άδεια απουσίας472
γ) Χρήση της άδειας φροντίδας παιδιών από τον πατέρα473
Β. Γονική άδεια473
Γ. 'Αδεια φροντίδας τέκνου σε μονογονεϊκή οικογένεια476
Δ. Λοιπές άδειες για προσωπικούς λόγους, λόγους υγείας και ανθυγιεινότητας περιβάλλοντος477
8.4. 'Αδεια εξετάσεων479
8.5. Συνδικαλιστικές άδειες απουσίας480
8.6. 'Αδεια άνευ αποδοχών 482
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ENATO - Διευθυντικό δικαίωμα και συναφή εργασιακά ζητήματα από την οργάνωση της εκμετάλλευσης485
9.1. Διευθυντικό δικαίωμα 486
Α. Γενικά486
Β. Η οριοθέτηση του διευθυντικού δικαιώματος 489
α) Περιορισμοί από την κρατική νομοθεσία489
β) Περιορισμοί από την επαγγελματική νομοθεσία489
γ) Περιορισμοί από κανονισμό εργασίας490
δ) Περιορισμοί από την ατομική σύμβαση εργασίας490
Γ. Διευθυντικό δικαίωμα και άτυποι επιχειρησιακοί συμβατικοί όροι490
Δ. Ειδικότερες εκφάνσεις του διευθυντικού δικαιώματος492
α) Αλλαγή τόπου εργασίας - μετάθεση (γεωγραφική μετακίνηση του μισθωτού)492
β) Χρόνος εργασίας494
γ) Προαγωγές 494
δ) Αλλαγή αντικειμένου εργασίας - αφαίρεση καθηκόντων - αλλαγή θέσης εργασίας - τοποθέτηση προϊσταμένου 501
ε) Το ζήτημα της υποχρέωσης για πραγματική απασχόληση του μισθωτού 502
στ) 'Ασκηση διευθυντικού δικαιώματος στο ζήτημα του καπνίσματος505
9.2. Υποχρέωση πρόνοιας507
Α. Γενικά 507
Β. Υποχρέωση σεβασμού της ιδιωτικής ζωής και της προσωπικότητας των εργαζομένων509
α) Γενικά509
β) Ειδικότερα ο σεβασμός και προστασία των ευαίσθητων προσωπικών δεδομένων των εργαζομένων511
γ) Σεξουαλική παρενόχληση 518
Γ. Υποχρέωση χορήγησης πιστοποιητικού προϋπηρεσίας 523
9.3. Μονομερής βλαπτική μεταβολή των όρων εργασίας525
Α. Γενικά525
Β. Βασικές προϋποθέσεις εφαρμογής του άρθρου 7 Ν 2112/1920526
α) 'Ασκηση του διευθυντικού δικαιώματος κατά παράβαση όρου της εργασιακής σύμβασης526
β) Μονομερής εργοδοτική ενέργεια527
γ) Μεταβολή βλαπτική για το μισθωτό528
Γ. Περιπτώσεις εργοδοτικών συμπεριφορών υπό το πρίσμα της εφαρμογής του άρθρου 7 Ν 2112/1920530
α) Αφαίρεση ή αλλαγή καθηκόντων530
β) Μετακίνηση του ωραρίου531
γ) Μετάθεση - αλλαγή τόπου απασχόλησης531
δ) Προαγωγές532
ε) Μείωση των αποδοχών533
στ) Παραβίαση της υποχρέωσης πρόνοιας533
ζ) 'Αρνηση αποδοχής της εργασίας του μισθωτού534
Δ. Αξιώσεις εργαζόμενου από τη μονομερή βλαπτική μεταβολή534
α) Αξίωση καταβολής της αποζημίωσης απόλυσης 535
β) Αξίωση επαναφοράς στην προηγούμενη κατάσταση535
γ) Αξίωση χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης536
δ) Αξίωση πραγματικής αποδοχής των προσφερόμενων κατά τους όρους της σύμβασης υπηρεσιών536
9.4. Αρχή της ίσης μεταχείρισης536
Α. Έννοια - λειτουργία536
Β. Η αρχή της ίσης μεταχείρισης αναφέρεται σε παροχές με εκούσιο χαρακτήρα 539
α) Γενικά539
β) Ο εκούσιος χαρακτήρας των παροχών δεν αίρεται από την τυχόν συμβατική δέσμευση καταβολής τους 543
Γ. Το παράνομο της παροχής αποκλείει τη δυνατότητα επίκλησης της αρχής της ίσης μεταχείρισης544
Δ. Η εφαρμογή της αρχής προϋποθέτει όμοιες εργασιακές συνθήκες εργασίας544
Ε. Αρχή της ίσης μεταχείρισης και λύση της εργασιακής σχέσης547
9.5. Κανονισμός εργασίας549
Α. Γενικά549
Β. Τρόποι κατάρτισης κανονισμού εργασίας 551
α) Με επιχειρησιακή συλλογική σύμβαση εργασίας551
β) Με συναπόφαση συμβουλίου εργαζομένων και εργοδότη551
γ) Μονομερώς από τον εργοδότη551
δ) Με νόμο ή δυνάμει διαφόρων εξουσιοδοτικών νομοθετικών διατάξεων552
9.6. Πειθαρχικό δίκαιο553
Α. Νομική βάση και φορέας της πειθαρχικής εξουσίας553
Β. Πειθαρχικά παραπτώματα555
Γ. Πειθαρχικές ποινές556
Δ. Έλεγχος των αποφάσεων περί επιβολής πειθαρχικής ποινής558
9.7. Μεταβολή (αλλαγή) προσώπου εργοδότη - μεταβίβαση επιχείρησης 560
Α. Γενικά560
Β. Έννοια μεταβίβασης επιχείρησης ή εκμετάλλευσης562
Γ. Υπαγόμενες επιχειρήσεις568
Δ. Προστατευόμενα πρόσωπα569
Ε. Περιεχόμενο της προστασίας570
α) Μεταβίβαση και διατήρηση των εργασιακών σχέσεων570
β) Διατήρηση των όρων και συνθηκών εργασίας572
γ) Προστασία των εκπροσώπων των εργαζομένων575
ΣΤ. Πληροφόρηση και διαβούλευση με τους εκπροσώπους των εργαζομένων576
9.8. Επιχείρηση σε δυσκολία και άσκηση εργοδοτικών δικαιωμάτων577
Α. Γενικά577
Β. Θέση του προσωπικού σε διαθεσιμότητα578
α) Γενικά578
β) Προϋποθέσεις έγκυρης άσκησης του δικαιώματος579
γ) Προσωπικό πεδίο εφαρμογής της διαθεσιμότητας 583
δ) Χρονική διάρκεια της διαθεσιμότητας584
ε) Αμοιβή και λοιπά δικαιώματα των μισθωτών επί διαθεσιμότητας584
Γ. Μερική απασχόληση585
Δ. Επιβολή συστήματος εκ περιτροπής εργασίας586
Ε. Ομαδικές απολύσεις586
9.9 Διοικητικός και ποινικός έλεγχος διευθυντικού δικαιώματος587
Α. Διοικητικές κυρώσεις587
Β. Ποινικές κυρώσεις587
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΚΑΤΟ - Το εργατικό ατύχημα589
10.1. Γενικές παρατηρήσεις589
10.2. Εργατικό ατύχημα με βάση την εργατική νομοθεσία591
Α. Πεδίο εφαρμογής591
Β. Τα στοιχεία της έννοιας του εργατικού ατυχήματος592
α) Βίαιο συμβάν593
β) Αιτιώδης σύνδεσμος μεταξύ του βίαιου συμβάντος και της εργασίας594
γ) Πρόκληση ανικανότητας για εργασία ή θανάτου595
Γ. Ευθύνη εργοδότη - Αποζημίωση595
α) Αποζημίωση με βάση το Ν 551/1915595
β) Συνυπαιτιότητα του μισθωτού597
10.3. Αποζημίωση στην περίπτωση μισθωτών που καλύπτονται από την ασφάλιση του ΙΚΑ598
10.4. Αποζημίωση με βάση τις διατάξεις του κοινού αστικού δικαίου600
Α. Αξίωση για πλήρη αποζημίωση επί δόλου του εργοδότη 600
Β. Αποζημίωση για ηθική βλάβη ή ψυχική οδύνη601
10.5. Λοιπές υποχρεώσεις εργοδότη επί εργατικού ατυχήματος603
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΝΔΕΚΑΤΟ - Υγιεινή και ασφάλεια της εργασίας605
11.1. Εισαγωγικές αναφορές 605
11.2. Η διεθνής και ενωσιακή (κοινοτική) νομοθεσία ως συντελεστές ανάπτυξης της υγιεινής και ασφάλειας στην εργασία 606
Α. Ρυθμίσεις σε επίπεδο διεθνούς δικαίου606
Β. Ρυθμίσεις σε επίπεδο ενωσιακού (κοινοτικού) δικαίου607
11.3. Εθνικό θεσμικό πλαίσιο και βασική εργατική νομοθεσία για την υγιεινή και ασφάλεια της εργασίας612
Α. Γενικά612
Β. Βασικές υποχρεώσεις εργοδοτών και εργαζομένων614
Γ. Τεχνικός ασφαλείας, γιατρός εργασίας και ΕΞ.Υ.Π.Π.617
Δ. Λοιπές εργοδοτικές υποχρεώσεις619
α) Υποχρέωση σύνταξης Γραπτής Μελέτης Εκτίμησης του Επαγγελματικού Κινδύνου (ΜΕΕΚ)619
β) Υποχρέωση ενημέρωσης των εργαζομένων και πληροφόρησης και διαβούλευσης με τους εκπροσώπους τους επί ζητημάτων ΥΑΕ619
γ) Υποχρέωση του εργοδότη να συνεδριάζει με την ΕΥΑΕ, παρουσία του Γιατρού Εργασίας (ΓΕ) και του Τεχνικού Ασφαλείας (ΤΑ)620
δ) Υποχρέωση θέσπισης Κανονισμού ΥΑΕ620
ε) Υποχρέωση εφοδιασμού με Ατομικό Βιβλιάριο Επαγγελματικού Κινδύνου621
Ε. Τα μέτρα προστασίας των εργαζομένων621
ΣΤ. Ειδικά μέτρα για την προστασία των εγκύων γυναικών624
Ζ. Ειδικά η απαγόρευση του καπνίσματος στους χώρους εργασίας625
α) Γενικά625
β) Οι περιορισμοί του καπνίσματος στους χώρους εργασίας από πλευράς πρόσφατων ειδικών νομοθετικών απαγορεύσεων629
Η. Όργανα ελέγχου, ενημέρωσης και πληροφόρησης επί θεμάτων ΥΑΕ632
Θ. Εργοδοτική ευθύνη από την παράβαση των υποχρεώσεων634
α) Διοικητικές κυρώσεις634
β) Ποινικές κυρώσεις635
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΩΔΕΚΑΤΟ - Η αναστολή της εργασιακής σχέσης637
12.1. Γενικές παρατηρήσεις637
12.2. Αναστολή εκ του νόμου638
Α. Αναστολή εκ του νόμου που συνδέεται με το πρόσωπο του μισθωτού639
α) Αναστολή ως αποτέλεσμα άσκησης δικαιώματος639
β) Αναστολή ένεκα σπουδαίου λόγου και ειδικότερα λόγω ασθένειας του μισθωτού639
γ) Αναστολή λόγω στράτευσης του μισθωτού640
δ) Η πειθαρχική ποινή της αργίας642
Β. Αναστολή εκ του νόμου που συνδέεται με το πρόσωπο του εργοδότη 642
α) Υπερημερία εργοδότη για λόγους ανώτερης βίας642
β) Διαθεσιμότητα642
γ) 'Ασκηση του δικαιώματος επιβολής εκ περιτροπής εργασίας643
12.3. Συμβατική αναστολή643
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΚΑΤΟ ΤΡΙΤΟ - Λύση της εργασιακής σχέσης645
13.1. Εισαγωγικά646
13.2. Κοινοί τρόποι λύσης της εργασιακής σχέσης647
13.3. Λύση σύμβασης εργασίας ορισμένου χρόνου649
Α. Λήξη με την πάροδο του συμφωνημένου χρόνου649
Β. Λύση με οικειοθελή αποχώρηση του μισθωτού650
Γ. Λύση με καταγγελία για σπουδαίο λόγο650
α) Έννοια σπουδαίου λόγου652
β) Σπουδαίος λόγος και κατάχρηση δικαιώματος656
γ) Δικαίωμα αποζημίωσης σε περίπτωση καταγγελίας για σπουδαίο λόγο656
δ) Συνέπειες καταγγελίας χωρίς σπουδαίο λόγο658
13.4. Λύση σύμβασης εργασίας αορίστου χρόνου 658
Α. Γενικά658
Β. Το ζήτημα της τακτικής και της άτακτης καταγγελίας665
Γ. Τεκμαιρόμενη καταγγελία επί μονομερούς βλαπτικής μεταβολής των όρων της εργασιακής σχέσης667
Δ. Προϋποθέσεις κύρους της εργοδοτικής καταγγελίας667
α) Έγγραφος τύπος668
β) Καταβολή της νόμιμης αποζημίωσης669
γ) Καταχώρηση της απασχόλησης στο τηρούμενο μισθολόγιο του ΙΚΑ ή ασφάλιση του μισθωτού 669
δ) Μη καταχρηστική απόλυση670
Ε. Τροποποιητική καταγγελία683
ΣΤ. Διάκριση πειθαρχικής διαδικασίας και απόλυσης684
Ζ. Περιορισμοί στην άσκηση του δικαιώματος της απόλυσης σε ειδικές περιπτώσεις685
α) Απαγόρευση απόλυσης κατά τη διάρκεια της ετήσιας άδειας του μισθωτού685
β) Ακυρότητα απόλυσης λόγω νόμιμης συνδικαλιστικής δράσης ή ειδικά προστατευόμενων συνδικαλιστικών στελεχών686
γ) Ακυρότητα καταγγελίας όταν αυτή έχει ως λόγο τις οικογενειακές υποχρεώσεις του μισθωτού687
δ) Ακυρότητα καταγγελίας λόγω άσκησης δικαιώματος λήψης της γονικής άδειας687
ε) Απαγόρευση απόλυσης «εξαρτημένων» ατόμων κατά την περίοδο της απεξάρτησης687
στ) Απαγόρευση καταγγελίας λόγω άρνησης εκ μέρους του μισθωτού της πρότασης για μεταβολή της εργασίας από πλήρη σε μερική απασχόληση688
ζ) Απαγόρευση απόλυσης ως αντίδραση σε καταγγελία για μη εφαρμογή της αρχής της ίσης μεταχείρισης688
η) Ακυρότητα καταγγελίας που έγινε λόγω αντίδρασης σε αίτημα ή λήψη γονικής άδειας688
θ) Απαγόρευση απόλυσης ηλικιωμένων εργαζομένων πέραν ορισμένου ποσοστού688
ι) Ακυρότητα καταγγελίας όταν αυτή έχει ως λόγο τη μεταβίβαση της επιχείρησης689
Η. Καταγγελία της σύμβασης εργασίας κατηγοριών εργαζομένων υπό ειδικές προϋποθέσεις689
α) Εργαζόμενες γυναίκες σε κατάσταση εγκυμοσύνης και λοχείας689
β) Συνδικαλιστικά στελέχη694
γ) Μέλη των Συμβουλίων εργαζομένων711
δ) Μισθωτοί υποχρεωτικά τοποθετημένοι711
ε) Στρατευόμενοι μισθωτοί711
στ) Λοιπές περιπτώσεις προστασίας712
Θ. Αποζημίωση απόλυσης714
α) Τρόπος καταβολής της αποζημίωσης απόλυσης 714
β) Περιπτώσεις κατά τις οποίες δεν οφείλεται αποζημίωση716
γ) Περιπτώσεις κατά τις οποίες οφείλεται μειωμένη αποζημίωση725
δ) Ειδικές περιπτώσεις που οφείλεται κανονικά αποζημίωση729
ε) Διαφοροποιημένη νομοθετική μεταχείριση υπαλλήλων και εργατών ως προς την αποζημίωση απόλυσης731
στ) Υπολογισμός της αποζημίωσης απόλυσης735
ζ) Ανώτατο όριο ποσού αποζημίωσης742
η) Αποζημίωση απόλυσης ειδικών περιπτώσεων μισθωτών744
θ) Προθεσμία για την άσκηση της αξίωσης για καταβολή της αποζημίωσης745
ι) Τοκοφορία της αξίωσης για καταβολή της αποζημίωσης747
ια) Ποινικές κυρώσεις από την μη καταβολή αποζημίωσης748
Ι. Ομαδικές απολύσεις 748
α) Γενικά748
β) Έννοια ομαδικών απολύσεων και πεδίο εφαρμογής 750
γ) Εργοδοτικές υποχρεώσεις751
δ) Εξέλιξη της διαδικασίας μετά τις διαβουλεύσεις753
ε) Ομαδικές απολύσεις στην περίπτωση κλεισίματος της επιχείρησης754
στ) Συνέπειες παραβίασης των εργοδοτικών υποχρεώσεων754
ΙΑ. Συνέπειες από την άκυρη απόλυση 755
α) Αξίωση αποδοχών υπερημερίας755
β) Επαναπασχόληση του ακύρως απολυθέντος763
γ) Αποζημίωση για ηθική βλάβη766
ΙΒ. Υποχρεώσεις συναφείς με την λύση της εργασιακής σχέσης 767
α) Αναγγελίες στον ΟΑΕΔ 767
β) Αναγγελία στο ΙΚΑ 768
13.5. Λύση της σύμβασης εργασίας με πρωτοβουλία του μισθωτού768
Α. Καταγγελία της σύμβασης εργασίας εκ μέρους του μισθωτού (παραίτηση)768
Β. Οικειοθελής αποχώρηση με τη συγκατάθεση του εργοδότη771
ΑΛΦΑΒΗΤΙΚΟ ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ775

Σχετικά έργα


Γίνετε τώρα συνδρομητής στο epixeirisiOnline, και αποκτήστε πρόσβαση και δυνατότητα αναζήτησης σε όλα τα ψηφιακά βιβλία και ψηφιακά περιοδικά της οικονομικής βιβλιοθήκης μαζί με τα εξής προνόμια, μόνο με 150 € ανά έτος!

Δικαίωμα υποβολής 1 ερώτησης το μήνα στην επιστημονική ομάδα του περιοδικού Επιχείρηση
Μάθετε περισσότερα

Παρακαλώ περιμένετε...

loading
 
Ερώτηση Ασφαλείας: Επιλέξτε μία σημαντική για εσάς ημερομηνία

Σημειώστε την ημερομηνία που θα επιλέξετε, σε περίπτωση που σας ζητηθεί στο μέλλον από το σύστημα για λόγους ασφαλείας.

Επιβεβαιώστε τον λογαριασμό σας

Παρακαλώ συμπληρώστε την σημαντική για εσάς ημερομηνία που έχετε καταχωρίσει ως ερώτηση ασφαλείας.