ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΗ ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ

Πρωτοβουλίες, πρότυπα και κώδικες – Εργαλεία αξιολόγησης της δημοσιονομικής διαχείρισης – Δημοσιονομικοί κανόνες και θεσμοί – Ελληνική δημοσιονομική μεταρρύθμιση 
  • Συγγραφέας: Κ. Σαββαΐδου
  • Έκδοση: 2017
  • Σελίδες: 840
  • Σχήμα:17x24
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ
Επιλέξτε την κατηγορία στην οποία ανήκετε
€65.00 Φυσικά πρόσωπα
€75.00 Νομικά πρόσωπα
ΠΡΟΣΘΗΚΗ ΣΤΟ ΚΑΛΑΘΙ

Περιγραφή


Αντικείμενο της παρούσας μονογραφίας αποτελούν οι πρωτοβουλίες για την ενίσχυση σε παγκόσμιο επίπεδο της δημοσιονομικής διαφάνειας, οι δημοσιονομικοί κανόνες που θεσπίσθηκαν και οι δημοσιονομικοί θεσμοί που συστάθηκαν για την ενίσχυση της δημοσιονομικής πειθαρχίας και την ενίσχυση της δημοσιονομικής διαφάνειας για τον έλεγχο της συμμόρφωσης με αυτούς, καθώς και τα εργαλεία για την αξιολόγηση της δημοσιονομικής διαφάνειας και της δημοσιονομικής διαχείρισης γενικότερα.

Σημειώνεται ότι πρόκειται για ένα ζήτημα του δημοσιονομικού δικαίου που δεν έχει τύχει μέχρι σήμερα εκτεταμένης επιστημονικής επεξεργασίας. Το ζήτημα της δημοσιονομικής διαφάνειας έχει αντιμετωπισθεί στα διάφορα συγγράμματα μόνο στο πλαίσιο εξέτασης των παραδοσιακών αρχών που διέπουν την κατάρτιση και την εκτέλεση του προϋπολογισμού, υπό την έννοια του δικαιολογητικού λόγου θέσπισής τους, καθώς και στο πλαίσιο ελέγχου των δημοσίων δαπανών και γενικότερα εποπτείας της δημοσιονομικής διαχείρισης από το Ελεγκτικό Συνέδριο.

Η παρούσα μελέτη επικεντρώνεται κυρίως σε πρότυπα διαφάνειας που αναπτύχθηκαν από διεθνείς οργανισμούς και τα οποία έχουν χαρακτήρα “soft law”, καθώς και σε εργαλεία μέτρησης της δημοσιονομικής διαφάνειας. Σε κάθε περίπτωση γίνεται συνοπτική αναφορά στους δημοσιονομικούς κανόνες της ΕΕ δεδομένου ότι, η δημοσιονομική διαφάνεια έχει συνδεθεί τόσο με τις πρωτοβουλίες για την επίτευξη καλής διακυβέρνησης όσο και με τις πρωτοβουλίες για τη διασφάλιση της δημοσιονομικής πειθαρχίας.

Η μονογραφία αποτελείται από τέσσερα μέρη. Ειδικότερα, παρουσιάζονται αρχικώς οι πρωτοβουλίες για την ενίσχυση της δημοσιονομικής διαφάνειας από διάφορους διεθνείς οργανισμούς, καθώς και οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών (Μέρος πρώτο). Στη συνέχεια εξετάζονται ορισμένα εργαλεία αξιολόγησης της απόδοσης της διαχείρισης των δημοσίων οικονομικών τόσο αναφορικά με το σκέλος των δημοσίων δαπανών όσο και με το σκέλος των δημοσίων εσόδων (Μέρος δεύτερο). Στο επόμενο μέρος παρουσιάζεται η θέσπιση δημοσιονομικών κανόνων και η σύσταση δημοσιονομικών θεσμών στο πλαίσιο της ενίσχυσης της δημοσιονομικής πειθαρχίας και της δημοσιονομικής διαφάνειας κυρίως στο πλαίσιο της ΕΕ (Μέρος τρίτο). Τελικώς, επιχειρείται μία συνοπτική παρουσίαση της δημοσιονομικής μεταρρύθμισης στην Ελλάδα εστιάζοντας σε ορισμένους θεσμούς και μέτρα που μπορούν να συμβάλλουν στην αύξηση της δημοσιονομικής διαφάνειας (Μέρος τέταρτο).

Το έργο συμπληρώνεται από πλούσια ελληνική και ξενόγλωσση βιβλιογραφία καθώς και από συνοπτικό αλφαβητικό ευρετήριο των κυριότερων όρων. 

Σχετικά έργα


Περιεχόμενα


ΠΡΟΛΟΓΟΣ Σελ. 11
ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑ Σελ. 15
ΕΚΦΡΑΣΗ ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΩΝ Σελ. 19
ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ Σελ. 49
ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ Η πραγματοποίηση μεταρρυθμίσεων δημοσιονομικής διαχείρισης (ή διαχείρισης των δημοσίων οικονομικών) με σκοπό την ενίσχυση της δημοσιονομικής διαφάνειας
Α. Μεταρρυθμίσεις δημοσιονομικής διαχείρισης ή διαχείρισης των δημοσίων οικονομικών Σελ. 59
1. Το πεδίο εφαρμογής των δημοσιονομικών μεταρρυθμίσεων και οι επιδιωκόμενοι σκοποί Σελ. 60
2. Η υιοθέτηση διαρθρωτικών μέτρων στο πλαίσιο της δημοσιονομικής μεταρρύθμισης Σελ. 61
3. Τα στάδια της δημοσιονομικής μεταρρύθμισης Σελ. 65
4. Η δημοσιονομική μεταρρύθμιση στην Ελλάδα Σελ. 67
B. Η έννοια της δημοσιονομικής διαφάνειας Σελ. 68
1. Ιστορική αναδρομή της έννοιας της δημοσιονομικής διαφάνειας και η εξέλιξή της στη σύγχρονη εποχή Σελ. 68
2. Η διάκριση μεταξύ της έννοιας της δημοσιονομικής διαφάνειας (fiscal transparency) και της έννοιας της διαφάνειας του προϋπολογισμού (budget transparency) Σελ. 77
3. Τα πλεονεκτήματα/οφέλη της δημοσιονομικής διαφάνειας Σελ. 78
4. Τα εμπόδια για την επίτευξη της δημοσιονομικής διαφάνειας Σελ. 80
Γ. Το αντικείμενο της παρούσας μονογραφίας Σελ. 87
ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ Οι πρωτοβουλίες των διεθνών οργανισμών και των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών για την ενίσχυση της δημοσιονομικής διαφάνειας: Η ανάπτυξη κωδίκων και προτύπων δημοσιονομικής διαφάνειας
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ Οι πρωτοβουλίες του ΔΝΤ αναφορικά με τη δημοσιονομική διαφάνεια
Ι. Ο Κώδικας Δημοσιονομικής Διαφάνειας (Fiscal Transparency Code) Σελ. 98
A. Αρχές Δημοσιονομικής Διαφάνειας Σελ. 101
1. Δημοσιονομική Αναφορά - Πληροφόρηση Σελ. 102
i. Πεδίο εφαρμογής των δημοσιονομικών εκθέσεων Σελ. 102
α. Κάλυψη των οντοτήτων Σελ. 102
β. Κάλυψη των περιουσιακών στοιχείων Σελ. 103
γ. Κάλυψη των ροών Σελ. 103
δ. Κάλυψη των φορολογικών δαπανών Σελ. 103
ii. Συχνότητα δημοσίευσης Σελ. 103
α. Συχνότητα αναφοράς εντός του έτους Σελ. 103
β. Δημοσιότητα των Ετήσιων Οικονομικών Καταστάσεων Σελ. 104
iii. Ποιότητα των πληροφοριών των δημοσιονομικών εκθέσεων Σελ. 104
α. Κατάταξη των πληροφοριών των δημοσιονομικών εκθέσεων Σελ. 104
β. Εσωτερική Συνέπεια των δημοσιονομικών εκθέσεων Σελ. 104
γ. Αναθεωρήσεις των δημοσιονομικών στατιστικών Σελ. 104
iv. Ακεραιότητα των δημοσιονομικών στατιστικών και των οικονομικών καταστάσεων Σελ. 105
α. Στατιστική Ακεραιότητα Σελ. 105
β. Εξωτερικός έλεγχος των οικονομικών καταστάσεων Σελ. 105
γ. Συγκρισιμότητα των δημοσιονομικών στοιχείων Σελ. 105
2. Δημοσιονομικές προβλέψεις και σύνταξη του προϋπολογισμού Σελ. 105
i. Πληρότητα Σελ. 106
α. Ενότητα του προϋπολογισμού Σελ. 106
β. Μακροοικονομικές προβλέψεις Σελ. 106
γ. Μεσοπρόθεσμο πλαίσιο προϋπολογισμού Σελ. 106
δ. Επενδυτικά σχέδια Σελ. 107
ii. Τάξη Σελ. 107
α. Δημοσιονομική νομοθεσία Σελ. 107
β. Χρονική επάρκεια για τον έλεγχο των εγγράφων τεκμηρίωσης του προϋπολογισμού Σελ. 107
iii. Προσανατολισμός της πολιτικής Σελ. 107
α. Στόχοι της δημοσιονομικής πολιτικής Σελ. 108
β. Πληροφόρηση περί αποδοτικότητας Σελ. 108
γ. Συμμετοχή των πολιτών Σελ. 108
iv. Αξιοπιστία των οικονομικών και των δημοσιονομικών προβλέψεων της κυβέρνησης Σελ. 108
α. Ανεξάρτητη αξιολόγηση των οικονομικών και των δημοσιονομικών προβλέψεων της κυβέρνησης Σελ. 108
β. Συμπληρωματικός προϋπολογισμός Σελ. 109
γ. Συμφωνία των δημοσιονομικών προβλέψεων με τα έγγραφα τεκμηρίωσης του προϋπολογισμού Σελ. 109
3. Ανάλυση και διαχείριση των δημοσιονομικών κινδύνων Σελ. 109
i. Γνωστοποίηση και ανάλυση των κινδύνων Σελ. 109
α. Μακροοικονομικοί κίνδυνοι Σελ. 110
β. Ειδικότεροι δημοσιονομικοί κίνδυνοι Σελ. 110
γ. Ανάλυση Μακροπρόθεσμης Δημοσιονομικής Βιωσιμότητας Σελ. 110
ii. Διαχείριση των κινδύνων Σελ. 111
α. Απρόβλεπτα του προϋπολογισμού Σελ. 111
β. Διαχείριση ενεργητικού και παθητικού Σελ. 111
γ. Εγγυήσεις Σελ. 111
δ. Συμπράξεις Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα Σελ. 112
ε. Έκθεση του χρηματοπιστωτικού τομέα Σελ. 112
στ. Η εκμετάλλευση των φυσικών πόρων Σελ. 112
ζ. Περιβαλλοντικοί κίνδυνοι Σελ. 112
iii. Δημοσιονομικός Συντονισμός Σελ. 115
α. Υπο-εθνικές κυβερνήσεις Σελ. 115
β. Δημόσιες επιχειρήσεις Σελ. 115
4. Διαχείριση εσόδων Σελ. 116
i. Νομικό και φορολογικό καθεστώς Σελ. 116
α. Νομικό πλαίσιο για τα δικαιώματα των πόρων Σελ. 116
β. Κατανομή των δικαιωμάτων από φυσικούς πόρους Σελ. 116
γ. Φορολογικό καθεστώς για τους φυσικούς πόρους Σελ. 117
δ. Βεβαίωση και είσπραξη των εσόδων από φυσικούς πόρους Σελ. 117
ii. Δημοσιονομική αναφορά Σελ. 117
α. Αποκάλυψη των δικαιούχων δικαιωμάτων από φυσικούς πόρους Σελ. 117
β. Γνωστοποίηση πληροφοριών από τις εταιρείες εκμετάλλευσης φυσικών πόρων Σελ. 117
γ. Ακεραιότητα των δεδομένων εσόδων από φυσικούς πόρους Σελ. 117
iii. Δημοσιονομική πρόβλεψη και κατάρτιση προϋπολογισμού Σελ. 117
α. Στόχοι της διαχείρισης των εσόδων από τους φυσικούς πόρους Σελ. 117
β. Κατανομή των εσόδων από τους φυσικούς πόρους Σελ. 117
γ. Ταμεία φυσικών πόρων Σελ. 117
iv. Ανάλυση και διαχείριση δημοσιονομικών κινδύνων Σελ. 117
α. Κοινωνικοί και περιβαλλοντικοί κίνδυνοι Σελ. 117
β. Λειτουργικοί κίνδυνοι Σελ. 117
Β. Εγχειρίδιο Δημοσιονομικής Διαφάνειας Σελ. 117
II. Οι αξιολογήσεις δημοσιονομικής διαφάνειας (Financial Transparency Evaluations - FTEs) των δημοσιονομικών συστημάτων των χωρών Σελ. 119
Α. Τα αποτελέσματα των πιλοτικών Αξιολογήσεων Δημοσιονομικής Διαφάνειας Σελ. 126
Β. H αξιολόγηση των πρακτικών δημοσιονομικής διαφάνειας στην Ελλάδα Σελ. 127
1. Οι διαπιστώσεις του ΔΝΤ αναφορικά με τις πρακτικές δημοσιονομικής διαφάνειας στην Ελλάδα Σελ. 128
2. Οι συστάσεις του ΔΝΤ για τη βελτίωση της δημοσιονομικής διαφάνειας στην Ελλάδα Σελ. 133
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ Οι πρωτοβουλίες του ΟΟΣΑ αναφορικά με τη δημοσιονομική διαφάνεια
I. Η έκδοση από τον ΟΟΣΑ βέλτιστων πρακτικών για τη διαφάνεια του προϋπολογισμού (Best Practices for Budget Transparency) Σελ. 137
Α. Οι εκθέσεις του προϋπολογισμού Σελ. 138
1. Ο Προϋπολογισμός Σελ. 138
2. Το προσχέδιο του προϋπολογισμού Σελ. 140
3. Οι μηνιαίες εκθέσεις εκτέλεσης του προϋπολογισμού Σελ. 140
4. Η εξαμηνιαία έκθεση εκτέλεσης του προϋπολογισμού Σελ. 141
5. Η τελική έκθεση του έτους (Απολογισμός και Ισολογισμός) Σελ. 141
6. Η προεκλογική έκθεση Σελ. 142
7. Η μακροχρόνια έκθεση βιωσιμότητας των κυβερνητικών πολιτικών Σελ. 142
Β. Οι ειδικές πληροφορίες των δημοσιονομικών εκθέσεων Σελ. 143
1. Οι οικονομικές παραδοχές Σελ. 143
2. Οι φορολογικές δαπάνες Σελ. 143
3. Οι χρηματοοικονομικές υποχρεώσεις και τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία Σελ. 144
4. Τα μη χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία Σελ. 144
5. Οι συνταξιοδοτικές υποχρεώσεις Σελ. 145
6. Οι ενδεχόμενες υποχρεώσεις Σελ. 145
Γ. Η διασφάλιση της ποιότητας και της ακεραιότητας των δημοσιονομικών εκθέσεων, ο έλεγχος και η λογοδοσία Σελ. 145
1. Λογιστικές πολιτικές Σελ. 145
2. Συστήματα ελέγχου και ευθύνη Σελ. 146
3. Έλεγχος Σελ. 146
4. Ο δημόσιος και ο κοινοβουλευτικός έλεγχος Σελ. 146
II. Η Σύσταση του ΟΟΣΑ για τη δημοσιονομική διακυβέρνηση (Principles of Budgetary Governance) Σελ. 147
Α. Ο κατάλογος των δέκα αρχών καλής δημοσιονομικής διακυβέρνησης Σελ. 148
Β. Η ανάλυση των δέκα αρχών της καλής δημοσιονομικής διαχείρισης Σελ. 149
1. Η διαχείριση προϋπολογισμών με σαφή, αξιόπιστα και προβλέψιμα όρια για τη δημοσιονομική πολιτική Σελ. 149
2. Η στενή ευθυγράμμιση των προϋπολογισμών με τις μεσοπρόθεσμες στρατηγικές προτεραιότητες της κυβέρνησης Σελ. 150
3. Ο σχεδιασμός του πλαισίου του προϋπολογισμού επενδύσεων, προκειμένου να καλυφθούν οι εθνικές αναπτυξιακές ανάγκες με οικονομικά αποτελεσματικό και συνεκτικό τρόπο Σελ. 151
4. H διασφάλιση ότι τα δεδομένα και τα έγγραφα του προϋπολογισμού είναι ανοικτά, διαφανή και προσβάσιμα Σελ. 152
5. Η παροχή επιλογών για περιεκτικό, συμμετοχικό και ρεαλιστικό διάλογο αναφορικά με τις επιλογές του προϋπολογισμού Σελ. 153
6. Η παρουσίαση πλήρους, ακριβούς και αξιόπιστης εικόνας των δημόσιων οικονομικών Σελ. 153
7. O ενεργός προγραμματισμός, διαχείριση και παρακολούθηση της εκτέλεσης του προϋπολογισμού Σελ. 154
8. Η διασφάλιση ότι η απόδοση, η αξιολόγηση και η αποδοτικότητα αποτελούν αναπόσπαστο μέρος της διαδικασίας του προϋπολογισμού Σελ. 155
9. Ο εντοπισμός, η αξιολόγηση και η συνετή διαχείριση της μακροπρόθεσμης βιωσιμότητας και των άλλων δημοσιονομικών κινδύνων Σελ. 156
10. Η προώθηση της ακεραιότητας και της ποιότητας των δημοσιονομικών προβλέψεων, των δημοσιονομικών σχεδίων και της εκτέλεσης του προϋπολογισμού μέσω της αυστηρής διασφάλισης της ποιότητας, συμπεριλαμβανομένης της διενέργειας ανεξάρτητων ελέγχων Σελ. 157
III. Η Σύσταση του ΟΟΣΑ αναφορικά με τις αρχές της δημόσιας διακυβέρνησης των Συμπράξεων Δημοσίου – Ιδιωτικού Τομέα Σελ. 157
Α. Σκοπός της Σύστασης του ΟΟΣΑ αναφορικά με τις αρχές της δημόσιας διακυβέρνησης των Συμπράξεων Δημοσίου – Ιδιωτικού Τομέα Σελ. 158
Β. Οι αρχές που διέπουν τη δημόσια διακυβέρνηση των Συμπράξεων Δημοσίου - Ιδιωτικού Τομέα Σελ. 162
1. Καθιέρωση ενός σαφούς, προβλέψιμου και νόμιμου θεσμικού πλαισίου που υποστηρίζεται από ικανές και με επαρκείς πόρους Αρχές Σελ. 162
2. Η επιλογή των Συμπράξεων Δημόσιου Ιδιωτικού Τομέα πρέπει να είναι αποδοτική από οικονομική άποψη Σελ. 163
3. Χρήση της διαδικασίας του προϋπολογισμού με διαφάνεια για την ελαχιστοποίηση των δημοσιονομικών κινδύνων και τη διασφάλιση της ακεραιότητας της διαδικασίας σύναψης δημοσίων συμβάσεων Σελ. 164
IV. Η Σύσταση του ΟΟΣΑ για τις αρχές που διέπουν τους Ανεξάρτητους Δημοσιονομικούς Θεσμούς (Principles for Independent Fiscal Institutions) Σελ. 166
Α. Σκοπός της Σύστασης του ΟΟΣΑ αναφορικά με τους Ανεξάρτητους Δημοσιονομικούς Θεσμούς Σελ. 167
Β. Οι αρχές που διέπουν τη λειτουργία των Ανεξάρτητων Δημοσιονομικών Θεσμών Σελ. 168
1. Προσαρμογή των Ανεξάρτητων Δημοσιονομικών Θεσμών στις εθνικές ιδιαιτερότητες Σελ. 168
2. Ανεξαρτησία και μη κομματικοποίηση των Ανεξάρτητων Δημοσιονομικών Θεσμών Σελ. 169
3. Αρμοδιότητες των Ανεξάρτητων Δημοσιονομικών Θεσμών Σελ. 170
4. Πόροι των Ανεξάρτητων Δημοσιονομικών Θεσμών Σελ. 170
5. Σχέση των Ανεξάρτητων Δημοσιονομικών Θεσμών με τη Βουλή Σελ. 171
6. Πρόσβαση των Ανεξάρτητων Δημοσιονομικών Θεσμών στην πληροφόρηση Σελ. 171
7. Διαφάνεια των Ανεξάρτητων Δημοσιονομικών Θεσμών Σελ. 172
8. Επικοινωνία των Ανεξάρτητων Δημοσιονομικών Θεσμών Σελ. 172
9. Εξωτερική αξιολόγηση των Ανεξάρτητων Δημοσιονομικών Θεσμών Σελ. 172
V. Η ηλεκτρονική βάση δεδομένων του ΟΟΣΑ (OECD International Budgeting Database) και η μελέτη του αναφορικά με τις πρακτικές και τις διαδικασίες προϋπολογισμού (OECD Budget practices and procedures) Σελ. 173
Α. Η βάση δεδομένων του ΟΟΣΑ Σελ. 173
Β. Η μελέτη του ΟΟΣΑ για τις πρακτικές και τις διαδικασίες προϋπολογισμού στα κράτη μέλη του Σελ. 175
VΙ. Η Εργαλειοθήκη του ΟΟΣΑ για τη Διαφάνεια του Προϋπολογισμού (A toolkit on Budget Transparency) Σελ. 177
Α. Ο ρόλος της εργαλειοθήκης αναφορικά με τη διαφάνεια του προϋπολογισμού (“Toolkit on budget transparency”) Σελ. 179
Β. Η δομή της εργαλειοθήκης αναφορικά με τη διαφάνεια του προϋπολογισμού (“Toolkit on budget transparency”) Σελ. 180
1. Σύνταξη από την κυβέρνηση σαφών εκθέσεων του προϋπολογισμού Σελ. 180
i. Η παροχή χρήσιμων εκθέσεων προϋπολογισμού κατά τη διάρκεια του ετήσιου κύκλου Σελ. 181
α. Το προσχέδιο του προϋπολογισμού Σελ. 181
β. Το σχέδιο προϋπολογισμού Σελ. 181
γ. Ο εγκεκριμένος προϋπολογισμός Σελ. 181
δ. Οι μηνιαίες προβλέψεις του προϋπολογισμού Σελ. 182
ε. Τα μηνιαία δελτία εκτέλεσης του προϋπολογισμού Σελ. 182
στ. Η εξαμηνιαία έκθεση εκτέλεσης του προϋπολογισμού Σελ. 182
ζ. Η τελική έκθεση του προϋπολογισμού (Απολογισμός) Σελ. 182
η. Ο συμπληρωματικός προϋπολογισμός Σελ. 183
θ. Η έκθεση εξωτερικού ελέγχου Σελ. 183
ι. Η μακροχρόνια έκθεση βιωσιμότητας των δημοσίων οικονομικών Σελ. 183
κ. Η έκθεση δημοσιονομικών κινδύνων Σελ. 183
ii. Παροχή των ορθών οικονομικών πληροφοριών στις εκθέσεις προϋπολογισμού Σελ. 184
α. Συνέπεια και αξιοπιστία των οικονομικών πληροφοριών στις εκθέσεις του προϋπολογισμού Σελ. 184
β. Πληρότητα των πληροφοριών στις εκθέσεις του προϋπολογισμού Σελ. 184
2. Συμμετοχή της Βουλής Σελ. 185
i. Πλεονεκτήματα της συμμετοχής της Βουλής στη διαδικασία και τον έλεγχο του προϋπολογισμού Σελ. 185
α. Οι κοινοβουλευτικές επιτροπές Σελ. 185
β. Η εκ των προτέρων κοινοβουλευτική συμμετοχή στη διαδικασία κατάρτισης του προϋπολογισμού Σελ. 186
γ. Η έγκριση του προϋπολογισμού από τη Βουλή Σελ. 186
δ. Ο κοινοβουλευτικός έλεγχος της εκτέλεσης του προϋπολογισμού Σελ. 186
ε. Υποστήριξη του κοινοβουλευτικού έργου Σελ. 187
στ. Η σύσταση μονάδων ανάλυσης και έρευνας Σελ. 187
ζ. Η επαγγελματική κατάρτιση των βουλευτών Σελ. 187
3. Ανεξάρτητος έλεγχος και εποπτεία από τον Ανώτατο Ελεγκτικό Θεσμό Σελ. 187
i. Παρακολούθηση και έλεγχος των δημόσιων πόρων Σελ. 187
α. Τα πρότυπα και οι διαδικασίες για τη διαχείριση των δημόσιων οικονομικών Σελ. 188
β. Οι οικονομικοί επιθεωρητές και οι εσωτερικοί ελεγκτές Σελ. 188
ii. Στήριξη του ρόλου του Ανώτατου Ελεγκτικού Θεσμού Σελ. 188
α. Οι Ανώτατοι Ελεγκτικοί Θεσμοί Σελ. 188
iii. Ο σχεδιασμός αποτελεσματικών Ανεξάρτητων Δημοσιονομικών Θεσμών Σελ. 189
α. Η συμμετοχή των Ανεξάρτητων Δημοσιονομικών Θεσμών στη διαδικασία του προϋπολογισμού Σελ. 189
4. Διαφάνεια και συμμετοχή των πολιτών Σελ. 190
i. Προσβασιμότητα των πολιτών στον προϋπολογισμό Σελ. 190
α. Χρήση παρουσιάσεων Σελ. 190
β. Η δημοσίευση του προϋπολογισμού πολιτών Σελ. 190
γ. Η συμμετοχική διαδικασία κατά τη δημοσίευση της πληροφόρησης για τον προϋπολογισμό Σελ. 191
ii. Χρήση ανοικτών δεδομένων ως μέσου ενίσχυσης της δημοσιονομικής διαφάνειας Σελ. 191
α. Η μορφή των ανοικτών δεδομένων Σελ. 192
β. Η πρόσβαση στα ανοικτά δεδομένα του προϋπολογισμού Σελ. 192
γ. Ενσωμάτωση της ηλεκτρονικής πύλης των ανοικτών δεδομένων του προϋπολογισμού με άλλες υπάρχουσες πύλες Σελ. 193
iii. Συμμετοχικός προϋπολογισμός Σελ. 193
α. Η συμβολή των δημοσίων θεσμών στην ενίσχυση της συμμετοχής Σελ. 193
β. Η ρεαλιστική συμμετοχή των πολιτών στη διαδικασία του προϋπολογισμού Σελ. 193
γ. Ο σχεδιασμός της συμμετοχικής διαδικασίας Σελ. 194
δ. Η αναφορά των επιπτώσεων των αποφάσεων του προϋπολογισμού Σελ. 194
5. Η προώθηση της ακεραιότητας με τον ιδιωτικό τομέα Σελ. 194
i. Διαφάνεια της διαδικασίας σύναψης δημοσίων συμβάσεων Σελ. 194
α. Η πλήρης πρόσβαση σε όλο τον κύκλο των δημοσίων συμβάσεων Σελ. 195
β. Η χρήση ηλεκτρονικών εργαλείων διαχείρισης των δημόσιων συμβάσεων Σελ. 195
γ. H ενίσχυση της ρεαλιστικής και αποδοτικής συμμετοχής όλων των ενδιαφερομένων Σελ. 196
ii. Λογιστική για τα έσοδα και τις δαπάνες που σχετίζονται με τους φυσικούς πόρους Σελ. 196
α. Η αποτύπωση στον προϋπολογισμό των εσόδων από τις εξορυκτικές δραστηριότητες Σελ. 196
β. Η πληροφόρηση αναφορικά με τη χρήση του δημόσιων πόρων Σελ. 197
γ. Η συμμόρφωση με τα πρότυπα της πρωτοβουλίας για τη διαφάνεια των εξορυκτικών βιομηχανιών (Extractive Industries Transparency Initiative) Σελ. 197
VII. Συστάσεις για το σχεδιασμό και την υλοποίηση του προϋπολογισμού βάσει επιδόσεων (“performance budgeting”) Σελ. 197
Α. Η έννοια και τα είδη του προϋπολογισμού βάσει επιδόσεων Σελ. 199
Β. Συστάσεις του ΟΟΣΑ αναφορικά με το σχεδιασμό προϋπολογισμού βάσει επιδόσεων Σελ. 202
Γ. Συστάσεις του ΟΟΣΑ αναφορικά με την εκτέλεση προϋπολογισμού βάσει επιδόσεων Σελ. 202
VIII. Η νέα τάση της κατάρτισης του προϋπολογισμού με γνώμονα τη διάσταση του φύλου (“gender budgeting”) Σελ. 203
IX. Οι αξιολογήσεις των συστημάτων προϋπολογισμού (Budget reviews) Σελ. 207
Α. Ο σκοπός και η διαδικασία αξιολογήσεων των συστημάτων προϋπολογισμού των διάφορων χωρών Σελ. 207
Β. H αξιολόγηση του συστήματος προϋπολογισμού της Ελλάδας Σελ. 209
1. Κατάρτιση του προϋπολογισμού Σελ. 209
2. Έγκριση του προϋπολογισμού από τη Βουλή Σελ. 211
3. Εκτέλεση του προϋπολογισμού Σελ. 212
4. Λογιστικό σύστημα και έλεγχος της εκτέλεσης του προϋπολογισμού Σελ. 212
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ Οι πρωτοβουλίες των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών αναφορικά με τη δημοσιονομική διαφάνεια
I. Οι πρωτοβουλίες της Παγκόσμιας Πρωτοβουλίας για τη Δημοσιονομική Διαφάνεια (Global Initiative for Fiscal Transparency - GIGT) Σελ. 217
Α. Οι κατευθυντήριες αρχές δημοσιονομικής διαφάνειας, συμμετοχής και λογοδοσίας (High-level principles on fiscal transparency) Σελ. 218
1. Η πρόσβαση σε δημοσιονομική πληροφόρηση Σελ. 218
2. H διαχείριση της δημοσιονομικής πολιτικής Σελ. 219
Β. Οι αρχές αναφορικά με τη συμμετοχή των πολιτών στη δημοσιονομική πολιτική (Principles of public participation in fiscal policy) Σελ. 222
1. Το πεδίο εφαρμογής της συμμετοχής των πολιτών στη δημοσιονομική πολιτική Σελ. 222
2. Η περιγραφή των αρχών αναφορικά με τη συμμετοχή των πολιτών στη δημοσιονομική πολιτική Σελ. 223
i. Η αρχή της ειλικρίνειας Σελ. 223
ii. Η αρχή της ένταξης Σελ. 223
iii. Σεβασμός για αυτoέκφραση Σελ. 223
iv. Έγκαιρη συμμετοχή Σελ. 224
v. Πρόσβαση Σελ. 224
vi. Διαφάνεια Σελ. 224
vii. Αναλογικότητα Σελ. 224
viii. Βιωσιμότητα Σελ. 224
ix. Συμπληρωματικότητα Σελ. 224
x. Αμοιβαιότητα Σελ. 225
3. Ο Οδηγός της Παγκόσμιας Πρωτοβουλίας για τη δημοσιονομική διαφάνεια (GIFT) αναφορικά με τον τρόπο ενσωμάτωσης της συμμετοχής των πολιτών στη δημοσιονομική πολιτική Σελ. 225
ΙΙ. Οι πρωτοβουλίες της Διεθνούς Συνεργασίας για τον Προϋπολογισμό (International Budget Partnership – IBP) Σελ. 226
A. Ο Οδηγός της Διεθνούς Συνεργασίας για τον Προϋπολογισμό (IBP) για τη διαφάνεια στις εκθέσεις του προϋπολογισμού Σελ. 228
1. Το βασικό περιεχόμενο των εκθέσεων του προϋπολογισμού Σελ. 228
2. Η σημασία των εγγράφων του προϋπολογισμού και οι πληροφορίες που περιέχονται σε αυτά Σελ. 230
i. Το προσχέδιο του προϋπολογισμού (pre-budget statement) Σελ. 230
ii. Το σχέδιο του προϋπολογισμού (executive’s budget proposal) Σελ. 235
iii. Ο προϋπολογισμός πολιτών (citizens budget) Σελ. 244
iv. Ο προϋπολογισμός (enacted budget) Σελ. 256
v. Οι τακτικές εκθέσεις εκτέλεσης του προϋπολογισμού (in-year reports) Σελ. 260
vi. Η εξαμηνιαία επισκόπηση της πορείας εκτέλεσης του προϋπολογισμού και του οικονομικού ελέγχου (mid-year review) Σελ. 263
vii. H τελική έκθεση του έτους (ο Απολογισμός και Γενικός Ισολογισμός) (year-end report) Σελ. 267
viii. Η έκθεση ελέγχου (audit report) Σελ. 270
Β. Η Έρευνα Ανοιχτού Προϋπολογισμού (Open Budget Survey) Σελ. 277
1. Τα αποτελέσματα της έρευνας Ανοιχτού Προϋπολογισμού (Open Budget Survey) 2015 αναφορικά με την κατάσταση διαφάνειας του προϋπολογισμού στις χώρες που συμμετείχαν στην έρευνα Σελ. 278
2. Οι Συστάσεις της Διεθνούς Συνεργασίας για τον Προϋπολογισμό (IBP) για την ενίσχυση της δημοσιονομικής διαφάνειας με βάση τα αποτελέσματα της έρευνας Ανοιχτού Προϋπολογισμού (Open Budget Survey) Σελ. 282
3. Η έρευνα Ανοιχτού Προϋπολογισμού (Open Budget Survey) 2017 Σελ. 283
Γ. Ο Δείκτης Ανοιχτού Προϋπολογισμού (Open Budget Index) Σελ. 284
Δ. Το εργαλείο OBS Tracker της Διεθνούς Συνεργασίας για τον Προϋπολογισμό (IBP) και του Ιδρύματος Ανοιχτής Γνώσης (Open Knowledge) για την παρακολούθηση των δεδομένων του προϋπολογισμού Σελ. 286
Ε. Η έρευνα της Εταιρείας Ελεύθερου Λογισμικού / Λογισμικού Ανοιχτού Κώδικα και της Διεθνούς Συνεργασίας για τον Προϋπολογισμό (IBP) για τη διαφάνεια του προϋπολογισμού στην Ελλάδα στα πλαίσια του έργου Open Budget Survey (OBS) Tracker Greece Σελ. 287
III. Οι πρωτοβουλίες του Ιδρύματος Ανοιχτής Γνώσης (“Open Knowledge”) Σελ. 294
A. Ο Οδηγός του Ιδρύματος Ανοιχτής Γνώσης (“Open Knowledge”) αναφορικά με τον προϋπολογισμό της ΕΕ Σελ. 295
B. Το εργαλείο οπτικοποίησης των δαπανών του προϋπολογισμού “OpenSpending” Σελ. 298
Γ. Τα εργαλεία του προγράμματος “OpenBudgets.eu” στο πλαίσιο του προγράμματος Έρευνας και Καινοτομίας της ΕΕ – Ορίζοντας 2020 (Horizon 2020) Σελ. 301
1. Η πλατφόρμα συμμετοχικού προϋπολογισμού (Participatory Budgeting Platform) Σελ. 302
2. Εργαλεία εξόρυξης δημοσιονομικών δεδομένων (“Fiscal Data Mining Tools”) Σελ. 303
3. Το εργαλείο “LinkedPipes ETL” Σελ. 304
4. Το εργαλείο “Cooking budgets” Σελ. 304
5. Το εργαλείο “Microsite” Σελ. 304
6. Το εργαλείο “Indigo” Σελ. 305
7. Το εργαλείο οπτικοποίησης των βασικών δεικτών απόδοσης (KPI) Σελ. 305
IV. Οι πρωτοβουλίες της Συνεργασίας Ανοικτής Διακυβέρνησης (Open Government Partnership - OGP) για την ενίσχυση της ανοιχτής διακυβέρνησης και της διαφάνειας Σελ. 306
A. Η απονομή διακρίσεων από τον Ανεξάρτητο Μηχανισμό Πληροφόρησης (IRM) της Συνεργασίας Ανοικτής Διακυβέρνησης (OGP) σε πρωτοποριακές δεσμεύσεις εθνικών σχεδίων δράσης Σελ. 307
1. ΗΠΑ: Η δημοσίευση ανοικτού προϋπολογισμού και η δημιουργία ιστότοπου για τις δαπάνες της ομοσπονδιακής κυβέρνησης (Opening Federal Spending) Σελ. 308
2. Ιταλία: Η δημοσίευση δεδομένων δημοσίων δαπανών (“Following the money”) Σελ. 309
V. Το Πακέτο Ανοιχτών Δημοσιονομικών Δεδομένων (Open Fiscal Data Package - OFDP) Σελ. 310
VΙ. Η συμβολή της τεχνολογίας στην ενίσχυση της δημοσιονομικής διαφάνειας Σελ. 311
VΙI. Το έργο Ψηφιακός Πληροφοριοδότης (Digital Whistleblower – “DIGIWHIST”) Σελ. 313
VΙII. Τα είδη των πρωτοβουλιών των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών και η μέτρηση της αποτελεσματικότητάς τους Σελ. 315
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΕΤΑΡΤΟ Η θέσπιση ελάχιστων απαιτήσεων δημοσιονομικής διαφάνειας για την αξιολόγηση από το Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ της δημοσιονομικής διαφάνειας των χωρών στο πλαίσιο προγραμμάτων οικονομικής βοήθειας
I. Οι ελάχιστες απαιτήσεις δημοσιονομικής διαφάνειας Σελ. 323
II. Το Ταμείο Καινοτομίας Δημοσιονομικής Διαφάνειας (Fiscal Transparency Innovation Fund - FTIF) Σελ. 325
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΕΜΠΤΟ Τα Διεθνή Λογιστικά Πρότυπα Δημόσιου Τομέα (IPSAS) και τα Ευρωπαϊκά Λογιστικά Πρότυπα Δημόσιου Τομέα (EPSAS)
I. Τα διεθνή λογιστικά πρότυπα δημόσιου τομέα (IPSAS) Σελ. 328
A. Η έννοια των διεθνών λογιστικών προτύπων για το δημόσιο τομέα (IPSAS) Σελ. 330
B. Συνοπτική περιγραφή των Διεθνών Λογιστικών Προτύπων για το Δημόσιο Τομέα (IPSAS) Σελ. 332
1. Παρουσίαση των οικονομικών καταστάσεων (Πρότυπο IPSAS 1) Σελ. 332
2. Καταστάσεις ταμειακών ροών (Πρότυπο IPSAS 2) Σελ. 332
3. Λογιστικές πολιτικές, μεταβολές των λογιστικών εκτιμήσεων και λάθη (Πρότυπο IPSAS 3) Σελ. 333
4. Επιδράσεις των μεταβολών των τιμών συναλλάγματος (Πρότυπο IPSAS 4) Σελ. 333
5. Κόστος δανεισμού (Πρότυπο IPSAS 5) Σελ. 333
6. Ενοποιημένες και ιδιαίτερες οικονομικές καταστάσεις (Πρότυπο IPSAS 6) Σελ. 334
7. Επενδύσεις σε συγγενείς επιχειρήσεις (Πρότυπο IPSAS 7) Σελ. 334
8. Συμμετοχές σε κοινοπραξίες (Πρότυπο IPSAS 8) Σελ. 334
9. Έσοδα από συναλλαγές ανταλλαγών (Πρότυπο IPSAS 9) Σελ. 334
10. Χρηματοοικονομική πληροφόρηση σε υπερπληθωριστικές οικονομίες (Πρότυπο IPSAS 10) Σελ. 334
11. Συμβάσεις κατασκευής (Πρότυπο IPSAS 11) Σελ. 334
12. Αποθέματα (Πρότυπο IPSAS 12) Σελ. 335
13. Μισθώσεις (Πρότυπο IPSAS 13) Σελ. 335
14. Γεγονότα μετά την ημερομηνία αναφοράς (Πρότυπο IPSAS 14) Σελ. 335
15. Επενδύσεις σε ακίνητα (Πρότυπο IPSAS 16) Σελ. 335
16. Ενσώματες ακινητοποιήσεις (Πρότυπο IPSAS 17) Σελ. 336
17. Οικονομικές πληροφορίες κατά τομέα (Πρότυπο IPSAS 18) Σελ. 336
18. Προβλέψεις, ενδεχόμενες υποχρεώσεις και ενδεχόμενα περιουσιακά στοιχεία (Πρότυπο IPSAS 19) Σελ. 336
19. Γνωστοποιήσεις συνδεδεμένων μερών (Πρότυπο IPSAS 20) Σελ. 336
20. Απομείωση αξίας μη ταμειακών περιουσιακών στοιχείων παραγωγής (Πρότυπο IPSAS 21) Σελ. 336
21. Γνωστοποιήσεις από οικονομικές πληροφορίες σχετικά με τον ευρύτερο δημόσιο τομέα (Πρότυπο IPSAS 22) Σελ. 336
22. Έσοδα από μη ανταλλακτικές συναλλαγές (φόροι και μεταφορές) (Πρότυπο IPSAS 23) Σελ. 337
23. Παρουσίαση των στοιχείων του προϋπολογισμού στις οικονομικές καταστάσεις (Πρότυπο IPSAS 24) Σελ. 337
24. Παροχές σε εργαζόμενους (Πρότυπο IPSAS 25) Σελ. 339
25. Απομείωση αξίας γενικών περιουσιακών στοιχείων (Πρότυπο IPSAS 26) Σελ. 340
26. Γεωργία (Πρότυπο IPSAS 27) Σελ. 340
27. Χρηματοοικονομικά μέσα: παρουσίαση (Πρότυπο IPSAS 28) Σελ. 340
28. Χρηματοοικονομικά μέσα: αναγνώριση και επιμέτρηση (Πρότυπο IPSAS 29) Σελ. 340
29. Χρηματοοικονομικά μέσα: γνωστοποιήσεις (Πρότυπο IPSAS 30) Σελ. 341
30. Ασώματες ακινητοποιήσεις (Πρότυπο IPSAS 31) Σελ. 341
31. Συμβάσεις παραχώρησης: παραχωρούσα αρχή (Πρότυπο IPSAS 32) Σελ. 341
32. Πρώτη εφαρμογή των IPSAS δεδουλευμένης βάσης (Πρότυπο IPSAS 33) Σελ. 341
33. Ατομικές Οικονομικές Καταστάσεις (Πρότυπο IPSAS 34) Σελ. 341
34. Ενοποιημένες Οικονομικές Καταστάσεις (Πρότυπο IPSAS 35) Σελ. 341
35. Επενδύσεις σε Συγγενείς Οντότητες και Κοινοπραξίες (Πρότυπο IPSAS 35) Σελ. 341
36. Σχήματα υπό κοινό έλεγχο (Πρότυπο IPSAS 37) Σελ. 342
37. Γνωστοποίηση συμμετοχών σε άλλες οντότητες (Πρότυπο IPSAS 38) Σελ. 342
38. Παροχές σε εργαζομένους (Πρότυπο IPSAS 39) Σελ. 342
39. Συνενώσεις Δημοσίου Τομέα (Πρότυπο IPSAS 40) Σελ. 342
40. Το Πρότυπο ταμειακής βάσης (cash basis IPSAs) Σελ. 342
Γ. Τα πλεονεκτήματα της υιοθέτησης των διεθνών λογιστικών προτύπων στον δημόσιο τομέα (IPSAS) Σελ. 342
II. Τα Ευρωπαϊκά Λογιστικά Πρότυπα Δημόσιου Τομέα (EPSAS) Σελ. 349
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΚΤΟ Η υιοθέτηση στατιστικών προτύπων
I. Το Ευρωπαϊκό Σύστημα Λογαριασμών (European System of Accounts - ESA 2010) Σελ. 355
II. Εγχειρίδιο Οικονομικών Στατιστικών της κυβέρνησης (IMF’s Government Finance Statistics Manual - GFSM 2001) Σελ. 356
III. Το Σύστημα Εθνικών Λογαριασμών 2008 (UN’s SNA 08) Σελ. 357
ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ Τα εργαλεία αξιολόγησης της απόδοσης της διαχείρισης των δημοσίων οικονομικών
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ Τα εργαλεία αξιολόγησης της απόδοσης της διαχείρισης των δημοσίων οικονομικών στο σκέλος των δαπανών
I. Το εργαλείο αξιολόγησης της απόδοσης της διαχείρισης των δημοσίων δαπανών και της οικονομικής λογοδοσίας (Public Expenditure and Financial Accountability - PEFA) Σελ. 365
Α. Το πεδίο εφαρμογής του εργαλείου PEFA Σελ. 369
Β. Οι πυλώνες του εργαλείου PEFA Σελ. 371
Γ. Οι δείκτες αξιολόγησης του εργαλείου PEFA και οι διαστάσεις τους Σελ. 372
1. Δείκτες και διαστάσεις αναφορικά με τον 1ο πυλώνα του PEFA που αφορά στην αξιοπιστία του Προϋπολογισμού Σελ. 373
i. Δείκτης PI-1. Συγκεντρωτικά αποτελέσματα δαπανών Σελ. 373
ii. Δείκτης PI-2. Αποτέλεσμα της σύνθεσης εκτέλεσης των δαπανών Σελ. 374
α. Διάσταση 2.1. Σύνθεση εκτέλεσης των δαπανών ανά λειτουργία Σελ. 374
β. Διάσταση 2.2. Σύνθεση εκτέλεσης των δαπανών ανά οικονομικό τύπο Σελ. 375
γ. Διάσταση 2.3. Δαπάνες που καλύπτονται από το αποθεματικό έκτακτων αναγκών Σελ. 376
γ. Διάσταση 2.3. Δαπάνες που καλύπτονται από το αποθεματικό έκτακτων αναγκών Σελ. 376
iii. Δείκτης PI-3. Τα αποτελέσματα της εκτέλεσης του προϋπολογισμού στο σκέλος των εσόδων Σελ. 376
α. Διάσταση 3.1. Το συνολικό αποτέλεσμα εσόδων Σελ. 377
β. Διάσταση 3.2. Το συνολικό αποτέλεσμα της σύνθεσης των εσόδων Σελ. 377
2. Δείκτες και διαστάσεις αναφορικά με το 2ο πυλώνα του PEFA που αφορά στη διαφάνεια των δημοσίων οικονομικών Σελ. 378
i. Δείκτης PI-4. Η ταξινόμηση του προϋπολογισμού Σελ. 378
ii. Δείκτης PI-5. Η τεκμηρίωση του προϋπολογισμού Σελ. 379
iii. Δείκτης PI-6. Λειτουργίες της κεντρικής κυβέρνησης που καταγράφονται σε άλλα πλην των οικονομικών εκθέσεων κείμενα Σελ. 380
α. Διάσταση 6.1. Δαπάνες που καταγράφονται εκτός των οικονομικών εκθέσεων της κυβέρνησης Σελ. 381
β. Διάσταση. 6.2. Έσοδα που καταγράφονται εκτός των οικονομικών εκθέσεων της κυβέρνησης Σελ. 381
γ. Διάσταση 6.3. Οικονομικές καταστάσεις των μονάδων εκτός Προϋπολογισμού Σελ. 381
iv. Δείκτης PI-7. Μεταβιβάσεις στους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης Σελ. 382
α. Διάσταση 7.1. Σύστημα κατανομής μεταβιβάσεων στην τοπική αυτοδιοίκηση Σελ. 382
β. Διάσταση 7.2. Έγκαιρη πληροφόρηση της τοπικής αυτοδιοίκησης αναφορικά με τις μεταβιβάσεις Σελ. 383
v. Δείκτης PI-8. Πληροφόρηση αναφορικά με την αποδοτικότητα της παροχής υπηρεσιών Σελ. 383
α. Διάσταση 8.1. Πλάνα για την αποδοτικότητα παροχής υπηρεσιών Σελ. 384
β. Διάσταση 8.2. Αποδοτικότητα των μονάδων παροχής υπηρεσιών Σελ. 384
γ. Διάσταση 8.3. Πόροι που λαμβάνονται από τις μονάδες παροχής υπηρεσιών Σελ. 384
δ. Διάσταση 8.4. Εκτίμηση αποδοτικότητας των μονάδων παροχής υπηρεσιών Σελ. 385
vi. Δείκτης PI-9. Δημόσια πρόσβαση στη δημοσιονομική πληροφόρηση Σελ. 385
3. Δείκτες και διαστάσεις αναφορικά με τον 3ο πυλώνα του PEFA που αφορά στη διαχείριση των περιουσιακών στοιχείων και υποχρεώσεων Σελ. 387
i. Δείκτης PI-10. Εκθέσεις δημοσιονομικών κινδύνων Σελ. 387
α. Διάσταση 10.1. Παρακολούθηση των δημοσίων επιχειρήσεων Σελ. 388
β. Διάσταση 10.2. Παρακολούθηση των οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης Σελ. 388
γ. Διάσταση 10.3. Ενδεχόμενες υποχρεώσεις και άλλοι δημοσιονομικοί κίνδυνοι Σελ. 389
ii. Δείκτης PI-11. Διαχείριση των δημόσιων επενδύσεων Σελ. 390
α. Διάσταση 11.1. Οικονομική ανάλυση των επενδυτικών προτάσεων Σελ. 390
β. Διάσταση 12.2. Επιλογή των επενδυτικών προτάσεων Σελ. 391
γ. Διάσταση 11.3. Κοστολόγηση των επενδυτικών σχεδίων Σελ. 391
δ. Διάσταση 11.4. Παρακολούθηση των επενδυτικών σχεδίων Σελ. 392
iii. Δείκτης PI-12. Διαχείριση των περιουσιακών στοιχείων του Δημοσίου Σελ. 392
α. Διάσταση 12.1. Παρακολούθηση των χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων Σελ. 393
β. Διάσταση 12.2. Παρακολούθηση των μη χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων Σελ. 394
γ. Διάσταση 12.3. Διαφάνεια κατά τη διάθεση περιουσιακών στοιχείων Σελ. 394
iv. Δείκτης PI-13. Διαχείριση του χρέους Σελ. 394
α. Διάσταση 13.1. Παρακολούθηση και αναφορά του χρέους και των εγγυήσεων Σελ. 395
β. Διάσταση 13.2. Έγκριση του χρέους και των εγγυήσεων Σελ. 395
γ. Διάσταση 13.3. Στρατηγική διαχείρισης του χρέους Σελ. 396
4. Δείκτες και διαστάσεις αναφορικά με τον 4ο πυλώνα του PEFA που αφορά στη δημοσιονομική στρατηγική και τον προϋπολογισμό βάσει πολιτικών Σελ. 396
i. Δείκτης PI-14. Μακροοικονομικές και δημοσιονομικές προβλέψεις Σελ. 396
α. Διάσταση 14.1. Μακροοικονομικές προβλέψεις Σελ. 397
β. Διάσταση 14.2. Δημοσιονομικές προβλέψεις Σελ. 397
γ. Διάσταση 14.3. Ανάλυση μακροδημοσιονομικής ευαισθησίας Σελ. 398
ii. Δείκτης PI-15. Δημοσιονομική στρατηγική της κυβέρνησης Σελ. 398
α. Διάσταση 15.1. Δημοσιονομικές επιπτώσεις των προτάσεων πολιτικής Σελ. 398
β. Διάσταση 15.2. Υιοθέτηση δημοσιονομικής στρατηγικής Σελ. 399
γ. Διάσταση 15.3. Αναφορά των δημοσιονομικών αποτελεσμάτων Σελ. 400
iii. Δείκτης PI-16. Μεσοπρόθεσμη προοπτική του προϋπολογισμού δαπανών Σελ. 400
α. Διάσταση 16.1. Μεσοπρόθεσμες προβλέψεις δαπανών Σελ. 401
β. Διάσταση 16.2. Ανώτατα όρια δαπανών σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα Σελ. 401
γ. Διάσταση 16.3. Ευθυγράμμιση των στρατηγικών πλάνων με τις μεσοπρόθεσμες προβλέψεις του προϋπολογισμού Σελ. 401
δ. Διάσταση 16.4. Συνέπεια των προϋπολογισμών με τις προβλέψεις του προηγούμενου έτους Σελ. 402
iv. Δείκτης PI-17. Διαδικασία κατάρτισης του προϋπολογισμού Σελ. 403
α. Διάσταση 17.1. Χρονοδιάγραμμα (προθεσμίες) κατάρτισης και ψήφισης του προϋπολογισμού Σελ. 404
β. Διάσταση 17.2. Παροχή οδηγιών για την κατάρτιση του προϋπολογισμού Σελ. 404
γ. Διάσταση 17.3. Κατάθεση του προϋπολογισμού στο νομοθέτη Σελ. 405
v. Δείκτης PI-18. Νομοθετικός έλεγχος του προϋπολογισμού Σελ. 405
α. Διάσταση 18.1. Πεδίο εφαρμογής του νομοθετικού ελέγχου του προϋπολογισμού Σελ. 406
β. Διάσταση 18.2. Νομοθετικές διαδικασίες για το νομοθετικό έλεγχο του προϋπολογισμού Σελ. 406
γ. Διάσταση 18.3. Χρονοδιάγραμμα έγκρισης του προϋπολογισμού Σελ. 406
δ. Διάσταση 18.4. Κανόνες τροποποίησης του προϋπολογισμού από την κυβέρνηση Σελ. 407
5. Δείκτες και διαστάσεις αναφορικά με τον 5ο πυλώνα του PEFA που αφορά στην προβλεψιμότητα και στον έλεγχο της εκτέλεσης του προϋπολογισμού Σελ. 407
i. Δείκτης PI-19. Αρχές διαχείρισης των εσόδων Σελ. 407
α. Διάσταση 19.1. Δικαιώματα και υποχρεώσεις των φορολογουμένων Σελ. 408
β. Διάσταση 19.2. Διαχείριση κινδύνων που αφορούν στα έσοδα Σελ. 408
γ. Διάσταση 19.3. Η διενέργεια φορολογικών ελέγχων Σελ. 409
δ. Διάσταση 19.4. Παρακολούθηση των ληξιπροθέσμων οφειλών Σελ. 409
ii. Δείκτης PI-20. Λογιστική των εσόδων Σελ. 409
α. Διάσταση 20.1. Πληροφόρηση αναφορικά με την είσπραξη των εσόδων Σελ. 410
β. Διάσταση 20.2. Μεταφορά των εισπραχθέντων εσόδων στο Γενικό Λογιστήριο του Κράτους Σελ. 410
γ. Διάσταση 20.3. Συμφωνία των λογαριασμών Σελ. 410
iii. Δείκτης PI-21. Προβλεψιμότητα αναφορικά με την κατανομή των πιστώσεων κατά τη διάρκεια του έτους Σελ. 411
α. Διάσταση 21.1. Ενοποίηση των ταμειακών υπολοίπων/διαθεσίμων Σελ. 412
β. Διάσταση 21.2. Πρόβλεψη και παρακολούθηση των ταμειακών ροών Σελ. 412
γ. Διάσταση 21.3. Πληροφόρηση αναφορικά με τα ανώτατα όρια των δαπανών Σελ. 412
δ. Διάσταση 21.4. Σημασία της ανακατανομής των πιστώσεων του προϋπολογισμού κατά τη διάρκεια του έτους Σελ. 413
iv. Δείκτης P1-22. Καθυστέρηση πληρωμών (ληξιπρόθεσμες οφειλές του Δημοσίου) Σελ. 414
α. Διάσταση 22.1. Σύνολο των καθυστερούμενων πληρωμών (ληξιπρόθεσμων οφειλών του Δημοσίου) Σελ. 415
β. Διάσταση 22.2. Παρακολούθηση των καθυστερούμενων πληρωμών (ληξιπρόθεσμων οφειλών) Σελ. 415
v. Δείκτης PI-23. Έλεγχος της μισθοδοσίας Σελ. 415
α. Διάσταση 23.1. Ενοποίηση των δεδομένων των αρχείων της μισθοδοσίας και του προσωπικού Σελ. 416
β. Διάσταση 23.2. Διαχείριση των αλλαγών της μισθοδοσίας του προσωπικού Σελ. 416
γ. Διάσταση 23.3. Εσωτερικός έλεγχος της μισθοδοσίας Σελ. 416
δ. Διάσταση 23.4. Έλεγχος της μισθοδοσίας Σελ. 416
vi. Δείκτης PI-24. Δημόσιες Συμβάσεις Σελ. 417
α. Διάσταση 24.1. Παρακολούθηση των δημοσίων συμβάσεων Σελ. 417
β. Διάσταση 24.2. Μέθοδοι σύναψης των δημοσίων συμβάσεων Σελ. 418
γ. Διάσταση 24.3. Πρόσβαση των πολιτών στην πληροφόρηση αναφορικά με τις δημόσιες συμβάσεις Σελ. 418
δ. Διάσταση 24.4. Διαχείριση των ενστάσεων στο πλαίσιο δημοσίων συμβάσεων Σελ. 418
vii. PI-25. Εσωτερικοί έλεγχοι στις μη μισθοδοτικές δαπάνες Σελ. 419
α. Διάσταση 25.1. Διαχωρισμός καθηκόντων Σελ. 419
β. Διάσταση 25.2. Αποτελεσματικότητα των ελέγχων για τις αναλήψεις υποχρεώσεων Σελ. 419
γ. Διάσταση 25.3. Συμμόρφωση με τις διαδικασίες και τους κανόνες πληρωμών Σελ. 420
viii. Δείκτης PI-26. Εσωτερικός έλεγχος Σελ. 420
α. Διάσταση 26.1. Πεδίο εφαρμογής του εσωτερικού ελέγχου Σελ. 421
β. Διάσταση 26.2. Φύση των ελέγχων και των προτύπων που εφαρμόζονται Σελ. 421
γ. Διάσταση 26.3. Εφαρμογή εσωτερικών ελέγχων και αναφορών Σελ. 422
δ. Διάσταση 26.4. Αντιμετώπιση των διαπιστώσεων του εσωτερικού ελέγχου Σελ. 422
6. Δείκτες και διαστάσεις αναφορικά με τον 6ο πυλώνα του PEFA που αφορά στη λογιστική και τη δημοσιονομική αναφορά Σελ. 422
i. Δείκτης PΙ-27. Ακεραιότητα των οικονομικών στοιχείων Σελ. 422
α. Διάσταση 27.1. Συμφωνία τραπεζικών λογαριασμών Σελ. 423
β. Διάσταση 27.2. Μεταβατικοί λογαριασμοί Σελ. 423
γ. Διάσταση 27.3. Λογαριασμοί προκαταβολών Σελ. 423
δ. Διάσταση 27.4. Διαδικασίες για την ακεραιότητα των οικονομικών δεδομένων Σελ. 423
ii. Δείκτης PI-28. Εξαμηνιαίες εκθέσεις της πορείας εκτέλεσης του προϋπολογισμού (In-year reports) Σελ. 424
α. Διάσταση 28.1. Πεδίο εφαρμογής και συγκρισιμότητα των εξαμηνιαίων εκθέσεων της πορείας εκτέλεσης του προϋπολογισμού Σελ. 424
β. Διάσταση 28.2. Χρόνος κατάρτισης και δημοσίευσης των εξαμηνιαίων εκθέσεων της πορείας εκτέλεσης του προϋπολογισμού Σελ. 425
γ. Διάσταση 28.3. Ακρίβεια των εξαμηνιαίων εκθέσεων της πορείας εκτέλεσης του προϋπολογισμού Σελ. 425
iii. Δείκτης PI-29. Ετήσιες οικονομικές καταστάσεις Σελ. 425
α. Διάσταση 29.1. Πληρότητα των οικονομικών καταστάσεων Σελ. 426
β. Διάσταση 29.2. Υποβολή των εκθέσεων για εξωτερικό έλεγχο Σελ. 426
γ. Διάσταση 29.3. Λογιστικά πρότυπα Σελ. 426
7. Δείκτες και διαστάσεις αναφορικά με τον 7ο πυλώνα του PEFA που αφορά στον εξωτερικό έλεγχο Σελ. 427
i. Δείκτης PI-30. Εξωτερικός έλεγχος Σελ. 427
α. Διάσταση 30.1. Πεδίο εφαρμογής και πρότυπα εξωτερικού ελέγχου Σελ. 427
β. Διάσταση 30.2. Υποβολή εκθέσεων ελέγχου στον νομοθέτη Σελ. 428
γ. Διάσταση 30.3. Παρακολούθηση των αποτελεσμάτων του εξωτερικού ελέγχου Σελ. 428
δ. Διάσταση 30.4. Ανεξαρτησία του Ανώτατου Ελεγκτικού Θεσμού (SAI) Σελ. 429
ii. Δείκτης PI-31. Νομοθετικός έλεγχος των εκθέσεων ελέγχου Σελ. 429
α. Διάσταση 31.1. Χρόνος του νομοθετικού ελέγχου των εκθέσεων εξωτερικού ελέγχου Σελ. 430
β. Διάσταση 31.2. Ακροάσεις αναφορικά με τις διαπιστώσεις ελέγχου Σελ. 430
γ. Διάσταση 31.3. Προτάσεις του νομοθέτη για τους ελέγχους Σελ. 430
δ. Διάσταση 31.4. Διαφάνεια του νομοθετικού ελέγχου επί των εκθέσεων ελέγχου Σελ. 430
Δ. Η έκθεση αξιολόγησης PEFA Σελ. 431
Ε. Η σύγκριση του PEFA με άλλα εργαλεία αξιολόγησης της διαχείρισης των δημοσίων οικονομικών Σελ. 432
1. Το εργαλείο Έρευνας Εντοπισμού Δημοσίων Δαπανών (Public Expenditure Tracking Survey-PETS) Σελ. 433
2. Το εργαλείο Επανεξέτασης των Δημοσίων Δαπανών (Public Expenditure Reviews-PERs) Σελ. 436
3. Το Εργαλείο Αξιολόγησης των Δαπανών (Expenditure Assessment Tool - EAT) Σελ. 437
4. Η σύγκριση του PEFA με τις εκθέσεις δημοσιονομικής διαφάνειας αναφορικά με την Τήρηση των Προτύπων και Κωδίκων (Fiscal Transparency Reports Observance of Standards and Codes – FT ROSC) Σελ. 439
ΣΤ. Η συμβολή του PEFA στην αντιμετώπιση της διαφθοράς μέσω της βελτίωσης της δημοσιονομικής διαφάνειας Σελ. 440
II. Τα ειδικά εργαλεία αξιολόγησης της απόδοσης συγκεκριμένων μεγεθών των δημοσίων οικονομικών που αφορούν στο σκέλος των δαπανών Σελ. 447
Α. Το εργαλείο αξιολόγησης της απόδοσης της διαχείρισης του χρέους (Debt Management Performance Assessment - DEMPA) Σελ. 448
Β. Η Μεθοδολογία αξιολόγησης των συστημάτων σύναψης συμβάσεων (Methodology for Assessing Procurement Systems – MAPS) Σελ. 450
Γ. Το εργαλείο αξιολόγησης της διαχείρισης των δημοσίων επενδύσεων (Public Investment Management Assessment – PIMA) Σελ. 451
Δ. Το Μοντέλο αξιολόγησης των δημοσιονομικών κινδύνων αναφορικά με τις Συμπράξεις Δημοσίου Ιδιωτικού Τομέα (PPP Fiscal Risk Assessment Model - P-FRAM) Σελ. 452
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ Τα εργαλεία αξιολόγησης της απόδοσης της διαχείρισης των δημοσίων οικονομικών που αφορούν στο σκέλος των εσόδων και της απόδοσης της φορολογικής διοίκησης
I. Τα πρώτα διαγνωστικά εργαλεία για την αξιολόγηση της απόδοσης της φορολογικής διοίκησης Σελ. 454
Α. Οι βάσεις δεδομένων Σελ. 454
1. Η βάση δεδομένων συγκριτικής πληροφόροσης του ΟΟΣΑ (The OECD’s Comparative Information Series) Σελ. 455
2. Η βάση δεδομένων είσπραξης φόρων της Υπηρεσίας των ΗΠΑ για τη Διεθνή Ανάπτυξη (The USAID’s Collecting taxes database) Σελ. 455
3. Το εργαλείο αξιολόγησης της φορολογικής απόδοσης του Ινστιτούτου Ανάπτυξης της Γερμανίας (The GDI’s Tax Performance Assessment - TPA) Σελ. 456
Β. Τα πλαίσια για την εξατομικευμένη αξιολόγηση της φορολογικής διοίκησης των χωρών Σελ. 457
1. Η αξιολόγηση της απόδοσης της φορολογικής διοίκησης με το εργαλείο αξιολόγησης της διαχείρισης των δημοσίων οικονομικών (PEFA) Σελ. 458
i. Οι δείκτες του εργαλείου PEFA που αφορούν στην αξιολόγηση της απόδοσης της φορολογικής διοίκησης Σελ. 458
ii. Η μελέτη για την αξιολόγηση της απόδοσης της φορολογικής διοίκησης μέσω του εργαλείου PEFA Σελ. 461
2. Το εργαλείο αυτοαξιολόγησης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (EC Fiscal Blueprints) Σελ. 464
3. Το Εγχειρίδιο της Παγκόσμιας Τράπεζας για τη Φορολογική Απλοποίηση (Handbook for Tax Simplification – WB 2009) Σελ. 466
4. Το Διαγνωστικό Πλαίσιο για τη φορολογική διοίκηση (Diagnostic Framework for Revenue Administration – WB 2000) Σελ. 467
5. To Eργαλείο Δημοσιονομικής Πληροφόρησης για την αξιολόγηση της Διοίκησης Εσόδων του ΔΝΤ (IMF Revenue Administration Fiscal Information Tool - RA-FIT) Σελ. 468
6. Το εργαλείο παρακολούθησης της συμμόρφωσης των φορολογουμένων μέσω της ανάλυσης των αποκλίσεων στην απόδοση των φόρων (Revenue Administration Gap Analysis - RA-GAP) Σελ. 469
7. Οι διαγνωστικές αποστολές του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου στο πλαίσιο παροχής τεχνικής βοήθειας για την αξιολόγηση της απόδοσης της φορολογικής διοίκησης (IMF diagnostic missions) Σελ. 470
Γ. Αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των πρώτων εργαλείων για την αξιολόγηση της απόδοσης της φορολογικής διοίκησης και πρόταση για την ανάπτυξη ενός νέου εργαλείου Σελ. 472
II. Τα σύγχρονα εργαλεία αξιολόγησης της φορολογικής διοίκησης Σελ. 476
Α. Το Ολοκληρωμένο Μοντέλο Αξιολόγησης της Φορολογικής Διοίκησης (Integrated Assessment Model for Tax Administration – IAMTAX) Σελ. 476
1. Τα επίπεδα ανάλυσης του εργαλείου IAMTAX Σελ. 477
2. Τα συνθετικά στοιχεία του εργαλείου IAMTAX Σελ. 477
i. Tο διαγνωστικό εργαλείο της υφιστάμενης κατάστασης της φορολογικής διοίκησης Σελ. 477
ii. Tο πλαίσιο μέτρησης της απόδοσης της φορολογικής διοίκησης και οι διαστάσεις του εργαλείου IAMTAX Σελ. 478
Β. Τo Εργαλείο Διαγνωστικής Αξιολόγησης της Φορολογικής Διοίκησης (Tax Administration Diagnostic Assessment Tool - TADAT) Σελ. 480
1. Ο σχεδιασμός του εργαλείου TADAT Σελ. 482
2. Ο στρατηγικός στόχος του TADAT και το πεδίο εφαρμογής του Σελ. 483
3. Οι τομείς αξιολόγησης της απόδοσης της φορολογικής διοίκησης και αντίστοιχοι δείκτες αξιολόγησης Σελ. 484
i. Η πληρότητα του φορολογικού μητρώου Σελ. 484
α. Βέλτιστες πρακτικές στον τομέα του φορολογικού μητρώου Σελ. 485
β. Δείκτες αξιολόγησης της απόδοσης της φορολογικής διοίκησης στον τομέα του φορολογικού μητρώου Σελ. 485
ii. Η αποτελεσματική διαχείριση κινδύνων Σελ. 487
α. Βέλτιστες πρακτικές στον τομέα της αποτελεσματικής διαχείρισης κινδύνων Σελ. 487
β. Δείκτες αξιολόγησης της απόδοσης της φορολογικής διοίκησης στον τομέα της αποτελεσματικής διαχείρισης κινδύνων Σελ. 490
iii. Η υποστήριξη της οικειοθελούς συμμόρφωσης Σελ. 490
α. Βέλτιστες πρακτικές στον τομέα της οικειοθελούς συμμόρφωσης Σελ. 490
β. Δείκτες αξιολόγησης της απόδοσης της φορολογικής διοίκησης στον τομέα της οικειοθελούς συμμόρφωσης Σελ. 492
iv. Η εμπρόθεσμη υποβολή των φορολογικών δηλώσεων - Η υποβολή φορολογικών δηλώσεων εντός των νόμιμων προθεσμιών. Σελ. 493
α. Βέλτιστες πρακτικές στον τομέα της εμπρόθεσμης υποβολής φορολογικών δηλώσεων Σελ. 493
β. Δείκτες αξιολόγησης της απόδοσης της φορολογικής διοίκησης στον τομέα της εμπρόθεσμης υποβολής φορολογικών δηλώσεων Σελ. 494
v. H εμπρόθεσμη καταβολή φορολογικών οφειλών - H πληρωμή του φόρου εντός της νόμιμης προθεσμίας Σελ. 495
α. Βέλτιστες πρακτικές στον τομέα της εμπρόθεσμης καταβολής των φορολογικών οφειλών Σελ. 495
β. Δείκτες αξιολόγησης της απόδοσης της φορολογικής διοίκησης στον τομέα της εμπρόθεσμης καταβολής φορολογικών οφειλών Σελ. 497
vi. Η μη διαπίστωση ανακριβών φορολογικών δηλώσεων - Η υποβολή από τους φορολογουμένους των προβλεπόμενων από τη φορολογική νομοθεσία δηλώσεων χωρίς ανακρίβειες Σελ. 498
α. Βέλτιστες πρακτικές στον τομέα της υποβολής φορολογικών δηλώσεων χωρίς ανακρίβειες Σελ. 499
β. Δείκτες αξιολόγησης της απόδοσης της φορολογικής διοίκησης στον τομέα της υποβολής φορολογικών δηλώσεων χωρίς ανακρίβειες Σελ. 500
vii. Η αποτελεσματική επίλυση φορολογικών διαφορών Σελ. 501
α. Βέλτιστες πρακτικές στον τομέα της αποτελεσματικής επίλυσης φορολογικών διαφορών Σελ. 501
β. Δείκτες αξιολόγησης της απόδοσης της φορολογικής διοίκησης στον τομέα της αποτελεσματικής επίλυσης φορολογικών διαφορών Σελ. 502
viii. Η αποτελεσματική διαχείριση εσόδων Σελ. 502
α. Βέλτιστες πρακτικές στον τομέα της αποτελεσματικής διαχείρισης εσόδων Σελ. 503
β. Δείκτες αξιολόγησης της απόδοσης της φορολογικής διοίκησης στον τομέα της αποτελεσματικής διαχείρισης των εσόδων Σελ. 504
ix. Η λογοδοσία και η διαφάνεια Σελ. 505
α. Βέλτιστες πρακτικές στον τομέα της λογοδοσίας και της διαφάνειας Σελ. 505
β. Δείκτες αξιολόγησης της απόδοσης της φορολογικής διοίκησης στον τομέα της λογοδοσίας και της διαφάνειας Σελ. 506
4. Η χρήση του εργαλείου TADAT Σελ. 508
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ Τα διεθνή πρότυπα της Διεθνούς Οργάνωσης Ανώτατων Ελεγκτικών Θεσμών (International Organization of Supreme Audits Institutions - INTOSAI)
I. Τα διεθνή πρότυπα της Διεθνούς Οργάνωσης Ανώτατων Ελεγκτικών Θεσμών (INTOSAI) Σελ. 514
A. Το διεθνές πρότυπο για τις ιδρυτικές αρχές (ISSAI 1 – The Lima Declaration) Σελ. 515
B. Το διεθνές πρότυπο για τις προϋποθέσεις λειτουργίας των Ανώτατων Ελεγκτικών Θεσμών (ISSAI 20) και οι βασικές αρχές για την προώθηση της λογοδοσίας και της διαφάνειας στις εργασίες τους Σελ. 515
II. Το περιεχόμενο του πλαισίου μέτρησης της απόδοσης των Ανώτατων Ελεγκτικών Θεσμών (SAI PMF) Σελ. 518
ΜΕΡΟΣ ΤΡΙΤΟ Η θέσπιση δημοσιονομικών κανόνων και η σύσταση δημοσιονομικών θεσμών στο πλαίσιο της ενίσχυσης της δημοσιονομικής πειθαρχίας και της δημοσιονομικής διαφάνειας
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ Η θέσπιση δημοσιονομικών κανόνων
I. Η έννοια των δημοσιονομικών κανόνων Σελ. 527
II. Η θέσπιση δημοσιονομικών κανόνων για την επίτευξη δημοσιονομικής πειθαρχίας στο πλαίσιο της ΕΕ Σελ. 532
Α. Η Οδηγία 2011/85/ΕΕ της 8ης Νοεμβρίου 2011 αναφορικά με τις απαιτήσεις για τα δημοσιονομικά πλαίσια των κρατών μελών Σελ. 537
Β. Το Δημοσιονομικό Σύμφωνο ως τμήμα της διακυβερνητικής Συνθήκης για τη Σταθερότητα, το Συντονισμό και τη Διακυβέρνηση (ΣΣΣΔ) της 2ας Μαρτίου 2012 Σελ. 540
Γ. Ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αναφορικά με τις κοινές αρχές για τους εθνικούς δημοσιονομικούς διορθωτικούς μηχανισμούς Σελ. 541
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ Η σύσταση Ανεξάρτητων Δημοσιονομικών Θεσμών
I. Αρμοδιότητες των Δημοσιονομικών Συμβουλίων Σελ. 555
II. Πλεονεκτήματα της σύστασης Δημοσιονομικών Συμβουλίων και κριτική κατά αυτών Σελ. 557
III. Η σύσταση Ανεξάρτητων Φορέων στα κράτη μέλη της ΕΕ για την παρακολούθηση της συμμόρφωσης προς τους δημοσιονομικούς κανόνες Σελ. 560
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ Η ενίσχυση, η παρακολούθηση και ο συντονισμός των εθνικών Ανεξάρτητων Δημοσιονομικών Συμβουλίων
I. Τα Δίκτυα Ανεξάρτητων Δημοσιονομικών Θεσμών Σελ. 563
II. Το Ευρωπαϊκό Δημοσιονομικό Συμβούλιο Σελ. 565
Α. Οι κατευθυντήριες αρχές της Έκθεσης των «πέντε προέδρων» για τη λειτουργία του Ευρωπαϊκού Δημοσιονομικού Συμβουλίου Σελ. 567
Β. Η απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής 21ης Οκτωβρίου 2015 για τη σύσταση ανεξάρτητου συμβουλευτικού Ευρωπαϊκού Δημοσιονομικού Συμβουλίου Σελ. 567
1. Η σύνθεση του Ευρωπαϊκού Δημοσιονομικού Συμβουλίου Σελ. 568
2. Οι αρμοδιότητες του Ευρωπαϊκού Δημοσιονομικού Συμβουλίου Σελ. 568
ΜΕΡΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟ Η ενίσχυση της δημοσιονομικής διαφάνειας στην Ελλάδα στο πλαίσιο της δημοσιονομικής μεταρρύθμισης
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ Πρόσφατες μεταρρυθμίσεις στο πλαίσιο δημοσιονομικής διαχείρισης και εποπτείας στην Ελλάδα
I. Σύντομη επισκόπηση των δημοσιονομικών μεταρρυθμίσεων της περιόδου 2009-2017 Σελ. 579
Α. Ν. 3871/2010: Η θέσπιση νέου πλαισίου δημοσιονομικής διαχείρισης και ευθύνης Σελ. 580
Β. Ν. 4270/2014: Αναμόρφωση του πλαισίου δημοσιονομικής διαχείρισης και εποπτείας Σελ. 583
Γ. Ν. 4337/2015: Περαιτέρω βελτίωση του πλαισίου δημοσιονομικής διαχείρισης και εποπτείας Σελ. 585
ΙΙ. Δημοσιονομικές μεταρρυθμίσεις με έμφαση την ενίσχυση της δημοσιονομικής διαφάνειας Σελ. 587
Α. Τα έγγραφα τεκμηρίωσης του ετήσιου Κρατικού Προϋπολογισµού, και τα συνοδευτικά έγγραφα του προσχεδίου του προϋπολογισμού και τα συνοδευτικά στοιχεία της εισηγητικής έκθεσης του ετήσιου Κρατικού Προϋπολογισμού Σελ. 588
1. Τα έγγραφα τεκμηρίωσης του ετήσιου κρατικού προϋπολογισµού Σελ. 588
2. Τα συνοδευτικά έγγραφα του προσχεδίου του προϋπολογισμού Σελ. 592
3. Τα συνοδευτικά στοιχεία της εισηγητικής έκθεσης του ετήσιου Κρατικού Προϋπολογισμού Σελ. 594
4. Τα συνοδευτικά στοιχεία του σχεδίου νόμου του ετήσιου Κρατικού Προϋπολογισμού Σελ. 596
5. Χρονοδιάγραμμα της διαδικασίας κατάθεσης στη Βουλή και έγκρισης του Κρατικού Προϋπολογισμού Σελ. 597
6. Κατάθεση στη Βουλή εκθέσεων κατά το στάδιο εκτέλεσης του προϋπολογισμού Σελ. 598
Β. Το σύστημα χρηματοοικονομικής αναφοράς της Γενικής Κυβέρνησης και η ενίσχυση της διαφάνειας της δημοσιονομικής πληροφόρησης των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης Σελ. 599
Γ. Η λειτουργία του Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος Δημοσιονομικής Πολιτικής (ΟΠΣΔΠ) Σελ. 608
Δ. Η αναδιοργάνωση της Γενικής Γραμματείας Δημοσιονομικής Πολιτικής του ΓΛΚ Σελ. 608
Ε. Πρωτόκολλο Συνεργασίας μεταξύ Γενικής Γραμματείας Οικονομικής Πολιτικής, Γενικής Γραμματείας Δημοσιονομικής Πολιτικής, και Γενικής Γραμματείας Δημοσίων Εσόδων Σελ. 610
ΣΤ. Λογιστικό πλαίσιο της κεντρικής διοίκησης Σελ. 613
1. Διπλογραφική Λογιστική Τροποποιημένης Ταμειακής Βάσης Σελ. 613
2. Νέο σχέδιο λογαριασμών για όλη τη Γενική Κυβέρνηση Σελ. 614
Ζ. Η επισκόπηση δαπανών (spending review) Σελ. 616
Η. Η εκκαθάριση ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων του Δημοσίου προς τρίτους Σελ. 618
Θ. Η κατάργηση των μη ανταποδοτικών χρεώσεων και η εισαγωγή τους στον κρατικό προϋπολογισμό Σελ. 620
Ι. Η καταγραφή και ο εξορθολογισμός των τραπεζικών λογαριασμών του Ελληνικού Δημοσίου Σελ. 622
ΙΑ. Πολιτική ελέγχου των δημοσίων δαπανών Σελ. 622
ΙΒ. Εσωτερικός και εξωτερικός έλεγχος και εποπτεία Σελ. 624
1. Εσωτερικός έλεγχος από τις Υπηρεσίες Εσωτερικού Ελέγχου Σελ. 624
2. Η ενίσχυση του Ελεγκτικού Συνεδρίου ως εξωτερικού ελεγκτή των δημοσίων δαπανών Σελ. 625
3. Ο έλεγχος του Απολογισµού, του Ισολογισµού και των λοιπών Χρηµατοοικονοµικών Καταστάσεων της Κεντρικής Διοίκησης από το Ελεγκτικό Συνέδριο Σελ. 628
ΙΓ. Η θέσπιση δημοσιονομικών κανόνων Σελ. 633
ΙΔ. Η θέσπιση του αυτόματου μηχανισμού δημοσιονομικής προσαρμογής του προϋπολογισμού της Γενικής Κυβέρνησης Σελ. 640
ΙΙΙ. Η σύσταση νέων δημοσιονομικών θεσμών Σελ. 647
A. Η σύσταση της Ενιαίας Αρχής Πληρωμών (ΕΑΠ) Σελ. 648
Β. Η Ενιαία Ανεξάρτητη Αρχή Δηµοσίων Συµβάσεων και το Κεντρικό Ηλεκτρονικό Μητρώο Δημοσίων Συμβάσεων Σελ. 650
Γ. Το Γραφείο Προϋπολογισμού του Κράτους στη Βουλή Σελ. 652
Δ. Το Ελληνικό Δημοσιονομικό Συμβούλιο Σελ. 659
1. Οι αρμοδιότητες του Δημοσιονομικού Συμβουλίου Σελ. 663
2. Η οργάνωση του Δημοσιονομικού Συμβουλίου Σελ. 669
3. Οι ρυθμίσεις για το προσωπικό του Δημοσιονομικού Συμβουλίου Σελ. 675
4. Οι πόροι και ο προϋπολογισμός του Δημοσιονομικού Συμβουλίου Σελ. 677
5. Το έργο του Ελληνικού Δημοσιονομικού Συμβουλίου Σελ. 677
Ε. Η Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ) Σελ. 682
1. Οι αρμοδιότητες της ΕΛΣΤΑΤ Σελ. 684
2. Η θεσμική κατοχύρωση της ανεξαρτησίας της ΕΛΣΤΑΤ και του Προέδρου της Σελ. 686
ΣΤ. Η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) Σελ. 689
1. Η έννοια και τα χαρακτηριστικά της Αρχής Εσόδων Σελ. 695
2. Η οργάνωση της ΑΑΔΕ Σελ. 698
3. Οι αρμοδιότητες της ΑΑΔΕ Σελ. 700
4. Η ενίσχυση της δημοσιονομικής πληροφόρησης και της λογοδοσίας της ΑΑΔΕ Σελ. 703
ΙV. Δράσεις για την Ανοικτή Διακυβέρνηση σε σχέση με τα δημοσιονομικά δεδομένα Σελ. 704
Α. Δεσμεύσεις στο πλαίσιο του Ελληνικού Εθνικού Σχεδίου Δράσης για την Ανοικτή Διακυβέρνηση Σελ. 706
1. Το Εθνικό Σχέδιο Δράσης για την Ανοικτή Διακυβέρνηση 2012-2013 Σελ. 707
2. Το Εθνικό Σχέδιο Δράσης για την Ανοικτή Διακυβέρνηση 2014-2016 Σελ. 707
i. Δέσμευση 6 για την ανοικτή διάθεση δεδομένων εξωχώριων εταιρειών Σελ. 707
ii. Δέσμευση 7 για την ανοικτή διάθεση κρίσιµων συνόλων δεδομένων Σελ. 708
3. Το Εθνικό Σχέδιο Δράσης για την Ανοικτή Διακυβέρνηση 2016-2018 Σελ. 709
i. Δεσμεύσεις 24 και 26 για ανοικτό – συμμετοχικό προϋπολογισμό στο πλαίσιο των δεσμεύσεων για ανοικτή τοπική αυτοδιοίκηση Σελ. 710
α. Δέσμευση 24. Ανοικτός - Συµµετοχικός Προϋπολογισμός στην Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας Σελ. 711
β. Δέσμευση 26. Ανοικτός - Συµµετοχικός Προϋπολογισμός/ Απολογισµός στην Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας Σελ. 712
ii. Δέσμευση 31 για ανοικτούς – συμμετοχικούς προϋπολογισμούς στο πλαίσιο των δεσμεύσεων για την κοινωνία των πολιτών Σελ. 713
Β. Η δημοσίευση από την ελληνική φορολογική διοίκηση δεικτών μέτρησης της αποδοτικότητάς της (KPIs) Σελ. 714
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ Αξιολόγηση των μεταρρυθμίσεων στον τομέα της διαχείρισης των δημοσίων οικονομικών στο πλαίσιο των Προγραμμάτων Οικονομικής Προσαρμογής
Ι. Πρώτο Πρόγραμμα Οικονομικής Προσαρμογής Σελ. 717
Α. 1η αξιολόγηση της προόδου υλοποίησης του Προγράμματος Σελ. 717
Β. 2η αξιολόγηση της προόδου υλοποίησης του Προγράμματος Σελ. 721
Γ. 3η αξιολόγηση της προόδου υλοποίησης του Προγράμματος Σελ. 723
Δ. 4η αξιολόγηση της προόδου υλοποίησης του Προγράμματος Σελ. 724
Ε. 5η αξιολόγηση της προόδου υλοποίησης του Προγράμματος Σελ. 725
II. Δεύτερο Πρόγραμμα Οικονομικής Προσαρμογής Σελ. 725
Α. 1η αξιολόγηση της προόδου υλοποίησης του Προγράμματος Σελ. 725
Β. 2η αξιολόγηση της προόδου υλοποίησης του Προγράμματος Σελ. 728
Γ. 3η αξιολόγηση της προόδου υλοποίησης του Προγράμματος Σελ. 731
Δ. 4η αξιολόγηση της προόδου υλοποίησης του Προγράμματος Σελ. 733
III. Τρίτο Πρόγραμμα Οικονομικής Προσαρμογής Σελ. 739
Επίλογος Σελ. 743
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
Ι. Ελληνική γλώσσα Σελ. 767
ΙΙ. Ξενόγλωσση βιβλιογραφία Σελ. 780
ΑΛΦΑΒΗΤΙΚΟ ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ Σελ. 827




Παρακαλώ περιμένετε...

loading
 
Ερώτηση Ασφαλείας: Επιλέξτε μία σημαντική για εσάς ημερομηνία

Σημειώστε την ημερομηνία που θα επιλέξετε, σε περίπτωση που σας ζητηθεί στο μέλλον από το σύστημα για λόγους ασφαλείας.

Επιβεβαιώστε τον λογαριασμό σας

Παρακαλώ συμπληρώστε την σημαντική για εσάς ημερομηνία που έχετε καταχωρίσει ως ερώτηση ασφαλείας.